Biblia en un año

1. Abraham güɨreko ïru kuña, jae ko jee Cetura.
2. Jae imembɨ reta jee: Zimram, Jocsán, Medán, Madián, Isbac jare Súa.
3. Jocsán jae ko Seba jare Dedán tu. Jare Dedán iñemuña reta jae: Asurim, Letusim jare Leumim.
4. Madián taɨ reta ko jae: Efa, Efer, Hanoc, Abida jare Elda. Opaete kuae reta jae ko Cetura iñemuña reta.
5. Abraham omee opaete güɨnoigüe Isaac imbaerä.
6. Ërei kuña reta güɨrekoiño vae imembɨ reta pe, jaeño omee mbota, jare opa omondo mombɨrɨ kuaraɨ oëa kotɨgua ɨvɨ pe, taɨ Isaac güi, jae oikoveño ramboeve.
7. Opaete ara Abraham oikove vae, jae ko: Ciento setenta y cinco año,
8. jare omano Abraham indechi yae pe ma, jeta año güɨnoi yave, jare oñeotɨ iñemuñagüe reta oñeotɨa pe.
9. Isaac jare Ismael oñotɨ tu, ɨvɨkua Macpela pegua pe, Efrón, Zohar taɨ Het iñemuña iɨvɨ pe, Mamre jóvai oï vae pe.
10. Kuae ɨvɨ jae ko Abraham ogua Het iñemuña reta güi vae, joko pe oñeotɨ Abraham jare jembireko Sara.
11. Abraham omano güire, Tumpa iporerekua Isaac re, jare Isaac oiko ɨkua: “Oikove jare chereecha vae” jee vae iyɨpɨ pe.
12. Kuae ko jae Ismael taɨ reta, jae ko Abraham taɨ, Agar Egiptoɨgua imembɨ chupe vae, Sara jembiokuai kuña,
13. kuae jae ko Ismael taɨ reta jee taɨrɨpɨ güive; jae ko: Nebaiot, jaɨkue rupi Cedar, Adbeel, Mibsam,
14. Misma, Duma, Massa,
15. Hadar, Tema, Jetur, Nafis jare Cedema.
16. Jae ko kuae doce Ismael taɨ reta, jee ndive jare iɨvɨ jeyupa ñavo ñogüɨnoi tenondegua vae rupi.
17. Ismael güɨnoi ciento treinta y siete año yave omano, jare oñeotɨ iñemuñagüe reta oñeotɨa pe.
18. Jare iñemuñagüe reta oñemoëta Havila güive Shur kotɨ, jae ko oï Egipto jóvai, Asiria kotɨ güi tape ou vae rupi; joko pe oñemoëta reta jëtara reta omotareɨ tëi reve.
19. Jae ko kuae Isaac iñemuña reta, Abraham taɨ.
20. Isaac cuarenta año güɨnoi yave omenda Rebeca ndive, Betuel Aram pegua tayɨ, Labán Aram pegua jeindɨ, Padan-aram pe yogüɨreko vae.
21. Isaac oyerure yandeYa pe jembireko re, echa imembɨmbae ko; jare yandeYa oendu chupe iyerure, jare ipurúa chupe jembireko Rebeca.
22. Jare oyandu jɨe pe oñoraro michia raɨ reta, jáeramo jei: “Köraita ko yave, ¿maera ye pa aikoveta aiko?” Jare ojo oparandu kuae re yandeYa pe.
23. Jare yandeYa jei chupe: “Mókoi tëtaguasu retarä vae oime renoi nderɨe pe; mókoi tëta oyomboyaota nderɨe güi voi vae; metei tëta imbaepuere yaeta ïru tëta güi. Tenondegua oyeokuaita taɨkuegua pe.”
24. Jare ou ma oväe imembɨ oa vaerä yave, oyekuaa chaguakiri ko.
25. Tenondegua oa vae ipireyu jare jaa yae, jare ombojee reta Esaú.
26. Jaɨkue rupi oa tɨvɨ, oyepɨɨ reve tɨkeɨ Esaú ipɨta re; jare ombojee reta Jacob. Isaac sesenta año ma güɨnoi yave oa jembireko imembɨ.
27. Opa okuakuaa michia reta, jare Esaú ko kuimbae ipoki yae maepïaro pe vae; ërei ko Jacob kuimbae oñeraä vae, mbaetɨ omomora guata.
28. Jare Isaac oaɨu yae Esaú, echa jou jembia; ërei Rebeca oaɨu Jacob.
29. Metei ara Jacob omboyɨ oï tembíu, jare Esaú ikangɨ yae ou guataa güi.
30. Jayave jei Jacob pe: —Eyapo ikavi vae cheve, emee tau jókuae tembíu pɨ̈ta kavi vae, echa chekangɨ yae aipo. Jáeramo, Esaú jee ïru ko Edom.
31. Jare Jacob jei: —Eguauka räri cheve membɨrɨpɨyekou renoi vae.
32. Jayave Esaú jei: —Ko yɨmbɨaɨ cheyukata ma; ¿jare mbaerä pa ikavita cheve membɨrɨpɨyekou?
33. Jacob jei: —Ere añave voi cheve Tumpa rovake kuae rere reï cheve vae. Esaú jei Tumpa rovake jókuae oyapota vae re. Jökorai Esaú oguauka Jacob pe membɨrɨpɨyekou güɨnoi vae.
34. Jayave Jacob omee Esaú pe mbɨyape jare tembíu kumanda lenteja jee vae pegua; jayave Esaú okaru, oɨu, jare opüa ojo. Jökorai oaɨumbae reve omee iyeugüi opaete membɨrɨpɨyekou.
1. Jókuae ara rupi karuai yae opaete jókuae ɨvɨ rupi, Abraham iara pe karuai rami; jare Isaac ojo Abimelec filisteo reta juvicha guasu, tëta Gerar pe.
2. Joko pe yandeYa oyekuaa jare jei chupe: “Agüɨye ekua Egipto pe, epɨta eiko che jaeta ndevea pe,
3. eiko oguataiño vae rami kuae ɨvɨ pe, che aïta nde ndive, cheporerekuata nderé, echa ndeve jare neñemuña reta pe ameeta opaete kuae ɨvɨ. Jökorai amoañeteta ñererökuavee ayapo nderu Abraham ndive vae.
4. Ambojetata neñemuña, ara re yasɨtata rami, jare ameeta ndeve opaete kuae ɨvɨ. Jare neñemuña rupi opaete tëtaguasu reta re outa mborerekua.
5. Echa Abraham oendu jaegüe jare oyapo cheporookuai reta, cheporomboe mborookuai iyɨpɨ oyepoepɨmbae vae.”
6. Isaac oiko Gerar pe.
7. Jókuae tëta pegua kuimbae reta oparandu yave chupe jembireko re, Isaac okɨɨye jei: “Cherembireko” echa oyemongeta güɨramoi oyukata Rebeca jeko pegua, echa maepöra yae ko, jáeramo jei: “Chereindɨ ko.”
8. Ɨma ma oiko joko pe yave, Abimelec filisteo reta juvicha guasu, omae ventana rupi oiko yave oecha Isaac oiküava güɨnoi jembireko Rebeca.
9. Jare Abimelec oenɨiuka Isaac, jare jei chupe: —Jae yepe nderembireko. ¿Maera pa rere, “chereindɨ ko”? Isaac jei: —Echa ayemongeta güɨramoi cheyukata jae jeko pegua.
10. Abimelec jei: —¿Maera pa kuae reyapo oreve? Ipuere viña amogüe kuimbae tëta pegua oke nderembireko ndive, reruta viña oreré mbaeyoa.
11. Jayave Abimelec oyókuai opaete vae: —Kia nunga vae oyapo yave ikavimbae kuae kuimbae pe, ani jembireko re opoko yave, tomano jókuae nunga.
12. Jare Isaac omaetɨ jókuae ɨvɨ pe, jare jókuae año jeta imbaagüɨye, echa yandeYa iporerekua jese.
13. Oyemboikokatu yae, mbaetɨ mbae oata chupe, jare okuakuaa güɨnoi regua mbaepuere tuichagüe.
14. Güɨnoi jeta vecha jare guaka, jare jeta kó pe oparavɨkɨ vae; jókuae jeko pegua filisteo reta omotareɨ.
15. Jare tu Abraham jembiokuai reta oipea ɨkua vae, filisteo reta opa oyatɨ jare omotɨnɨe ɨvɨ pe.
16. Jayave Abimelec jei Isaac pe: —Ekua oregüi, echa reikokatu yae ete ma oregüi.
17. Isaac ojo joko güi oñemoëta ɨvɨtɨ päu pe, Gerar pe, jare oiko joko pe.
18. Isaac oipea ye ɨkua reta, tu Abraham oiko yave oipea vae reta, Abraham omano güire filisteo reta opa oyatɨ vae, jare ombojee tu ombojee rami.
19. Ërei Isaac jembiokuai reta oyoo yave ɨkua ɨvɨtɨ päu pe, oväe chupe metei ɨ jesaɨ vae.
20. Jare mɨmba iyangarekoa reta Gerar pegua, oñomoata Isaac jɨmba iyangarekoa reta ndive ɨkua re. Jáeramo jókuae ɨkua ombojee Esek, echa oyoaka reta jese.
21. Oipea reta ye ïru ɨkua, jare jekuae oñoraro ye jese, jare ombojee, Sitna.
22. Oyakavo joko güi, jare oipea ïru ɨkua, joko pe mbaetɨ ma oñomoata reta jese jare ombojee Rehobot, jare jei: “Echa yandeYa añave omee yandeve, ñamoñemuña vaerä jeta mbae kuae ɨvɨ pe.”
23. Joko güi ojo Beerseba pe.
24. Jókuae pɨ̈tu yandeYa oyekuaa chupe, jare jei: “Che ko jae nderu Abraham iTumpa. Agüɨye ekɨɨye, echa che aï nde ndive, cherembiokuai Abraham jeko pegua cheporerekuata nderé, jare ambojetata neñemuña reta.”
25. Jayave Isaac omopüa joko pe mɨmba oyeyuka oyeapɨ jese vae, jare oyerure yandeYa jee re, oyatɨka vi jo guakapi pegua jare jembiokuai reta oipea ɨkua joko pe.
26. Abimelec jare ichëi Ahuzat jare isundaro ruvicha Ficol, yogüeru Gerar güi Isaac pɨri.
27. Isaac jei chupe reta: —¿Maera pa peyu chépɨri, pe reta chemotareɨ vae jare chemombo pepɨte güi vae?
28. Jayave jae reta jei: —Roecha yandeYa oiko nde ndive; jare royemongeta yayapo vaerä oyoupe morogüɨrökuavee päve Tumpa rovake;
29. agüɨye vaerä mbae ikavimbae reyapo oreve, echa ore mbaetɨ mbae ikavimbae royapo ndeve. Jaeño ikavi vae royapo ndeve, rombou mbɨakatu ndive kuae kotɨ; nde ko jae yandeYa iporerekua jese vae.
30. Jayave jae oyapouka tembíu kavi chupe reta; okaru jare jou reta vino.
31. Jare ndeimboveasɨ opüa reta oyapo oyoupe morogüɨrökuavee päve Tumpa rovake, jare oyupavo reta mbɨakatu reve oyougüi.
32. Jókuae ara Isaac jembiokuai reta yogüeru imiari ɨkua oipea vae pe oväe ɨ vae re.
33. Jare ombojee reta Seba, jáeramo jókuae tëta jee Beerseba añave rupi.
34. Esaú cuarenta año ma güɨnoi yave omenda Judit ndive, jae ko Beeri Het iñemuña tayɨ, jare omenda vi Basemat ndive, jae ko Elón Het iñemuña tayɨ.
35. Kuae mókoi kuña reta ombopɨatɨtɨ yae Isaac jare Rebeca.
6. ¡Epüa, cheYa Tumpa, ndearasɨ reve! ¡Eyemboɨ cherovaicho reta pochɨ vae pe! Nde ko remee morojäa jupi vae oyeapo vaerä. ¡Eñemoe cheré cheYa!
7. Tiyatɨ nderé jeta vae tëtaguasu pegua reta, eñono jae reta iárambo ndeguapɨa morojäa pegua.
8. CheYa nde rejäata tëtaguasu reta; cheYa Tumpa, chejäa ayapogüe vae rupi. Chejäa chereko oime rupi.
9. Emboete yandeYa mbaembae renoigüe pe, jare opaete ndembaagüɨyerɨpɨ reta pe.
10. Jayave tɨnɨeasɨ yaeta ndeavatío reta, jare uva pɨau tɨgüegüe oyepɨyere yeta jɨru güi.
18. Jare Jesús kuae jei chupe reta ramboeve, ou jae oïa pe metei mburuvicha. Oyetavatɨka Jesús jóvai jare jei: —Cherayɨ joko omano ramo. Ërei yaja eñono ndepo jese, emoingove ye.
19. Jayave Jesús jare jemimboe reta yogüɨraja jókuae mburuvicha jupíe.
20. Jare yogüɨraja ramboeve, metei kuña doce año ma oiporara tugüɨguasu oiko vae oya Jesús re ikupe kotɨ rupi jare opoko jemimonde jembeɨ re,
21. echa jei iyeupe ipɨa pe: “Jemimonde re yepe tapoko, akuerata ko.”
22. Ërei Jesús oyerova omae jese, jare jei chupe: —Eñemoäta ngatu cherayɨ. Rerovia cheré ramo rekuera. Jare jupivei jókuae kuña okuera.
23. Jesús oike mburuvicha jo pe yave, oecha oyemimbɨ vae reta jare jäsémbai oyaeo ñogüɨnoi vae reta.
24. Jayave jei chupe reta: Peë ikatu pe. Echa kuae kuñatai omanoä ko. Okeño ko oï. Ërei joko pe ñogüɨnoi vae reta oyóyai Jesús.
25. Jayave Jesús omoë opaete vae ikatu pe. Javoi oike ye o pe jare oipɨɨ kuñatai ipo pe, jare jókuae kuñatai opüa.
26. Jare opaete jókuae ɨvɨ pegua reta pe jërakua kërai Jesús oyapo kuae mɨakañɨ vae.
27. Jare Jesús ojo joko güi yave, mókoi kuimbae jesambae vae reta yogüɨraja jaɨkue, osapúkai reve jei reta: —¡David Taɨ, oreparareko!
28. Jare Jesús oike ma o pe yave, jókuae jesambae vae reta oike jae oïa pe. Jayave Jesús oparandu chupe reta: —¿Perovia pa chepuere pombogüera? —Rogüɨrovia, oreYa —jei reta.
29. Jayave Jesús opoko jae reta jesa re, jei reve: —Perovia rami, toyeapo peve.
30. Jare mókoi reve okuera reta. Jayave Jesús jei chupe reta: —Agüɨye etei pemombeu kia pe ave.
31. Ërei jae reta yogüɨraja ma yave, omoërakua reta jókuae ɨvɨ pegua reta pe Jesús oyapo chupe reta vae re.
32. Jare jesambae okuera vae reta yogüɨraja ma yave, ïru vae reta güeru Jesús oïa pe metei kuimbae iupa vae, aña oya jese vae.
33. Jare Jesús ombosɨrɨ aña chugüi rupive, iupa vae omboɨpɨ imiari. Jare jeta vae reta ipɨakañɨ reve jei: —Mbaetɨi oyeecha kuae nunga Israel pe.
34. Ërei fariseo reta jei: —Aña guasu imbaepuere rupi ko ombosɨrɨ aña reta oya jese vae reta güi.
35. Jare Jesús ojo opaete tëta guasu reta rupi jare iyɨvɨrigua tëta raɨ reta ñavo rupi, oporomboe reve judío reta itupao ñavo rupi. Omombeu ñee ikavi vae araɨgua mborookuaía regua, jare ombogüera imbaerasɨ vae reta oipotagüe mbaerasɨ güi
36. Ërei oecha yave jeta vae, oiparareko omae jese reta. Echa jae reta iyangarekoambae jare opa oñemoai moai, vecha iyangarekoambae rami.
37. Jayave Jesús jei jemimboe reta pe: —Jeta yae ko oyearɨvo vaerä. Ërei mbovɨ yae ko oparavɨkɨ vae reta.
38. Jáeramo pe reta, pemoñera yandeYa, omondo vaerä oparavɨkɨ vae reta ombaarɨvo vaerä.
Guarani Bible 2001
Biblia DC Guaraní Bolivia Bolivian Bible Society, 2001