Apudunet 21:1-36 1. MWATHANI nî anenkeere Musa mawaatho aramwîra atîrî, “Jaja nîjo mawaatho jarîa ûkaa antû ba Israeli bathingatage: 2. Muntû akëeja kûgûra nkombo Mûhibirania, îkaarita ngûgî mîaka îtaantatû. Muntû ûu akaamîrekeeria mwakeene jwa mûgwanja îciîtîre îtî kûrîa noo mbi. 3. Këethîra yeejîte yonka, îciîtîre yonka, këethîra yeejîte amwe na mwekûrû waayo, mwekûrû ûu ageetania nayo. 4. Mwene nkombo akëeja kûmîgûranîra, mwekûrû ûu akämîciarîra aana, mwekûrû ûu na aana baawe bakaa ba mwene nkombo îîu. Nkombo îîu îgaciîtîra yonka. 5. Îndî nkombo îkëeja kuuga na mma atî ‘Nî mpendeete mwathi waakwa na mwekûrû waakwa na aana baakwa; ntîkwenda kûrekeerua mbîta,’ 6. rîu mwene nkombo akaamiikia arîa Mûrungu athaathagîîrua. Nawe amiikie mwariine kana gîtugîîne kîa mûrango na akamîtûra gûtû na mûtumi. Nayo nkombo îkamûtumîkîra ûtûûroone bwaayo bunthe.” 7. “Muntû akëeja kwendia mwarî waawe akaa mûka nkombo, mwarî ûu atîûmba kûrekeerua aciîtîra ta ûrîa nkombo cia arûme cirekagîîrua. 8. Mwarî ûu nkombo akëeja kûremwa nî kûgwîria mwene ûrîa ûmûtuîte waawe, rîu mwene ûu akamûrekeeria akûûrwe. Mwene ûû atîûmba kûmwendia kîrî antû ba mîgongo nîûntû nî aamîthithîrîtie ûntû bwa kûmîaîria. 9. Mwene ûu akeeja kûthuura mwarî nkombo nîûntû bwa mûtaana waawe, mwene nkombo ûu abuîrîte kûmîthithagîria ja mwarî waawe wengwa. 10. Muntû akëeja kûgûra mwekûrû ûngî, atîbuîrîte kûrigîîria mwekûrû wa mbere biakûrîa kana nguû kana mantû jarîa ja mwekûrû na mûkûrû waawe. 11. Muntû ûu akëeja kûremwa kûûjûria mantû jau jathatû, mwekûrû ûu agaciîtîra atî na îrîi rîa mbeecha.” 12. “Muntû ûrîa ûkaringa muntû amûûrage no mwanka ooragwe. 13. Îndî akëethîrwa atîthithîtie ûntû bûû akîendaga, gûkeethîrwa nî Mûrungu ûrekeete bûkarîka, nkabûthuurîra gûntû kûrîa muntû ta ûu ageetaga gwiciitha. 14. Îndî muntû akëeja gûcwaa njîra ya kûûraga muntû ûngî na witho, kinya akëethîrwa arî kîritîro kîa igongwana gîaakwa bûkamûrita o bûmûûrage. 15. “Muntû ûrîa ûkaringa îthe kana ng'ina no mwanka ooragwe. 16. Ûrîa ûkaiya muntû ûngî amwendie kana eethîrwe arî nawe, no mwanka ooragwe. 17. “Muntû ûrîa ûkaruma îthe kana ng'ina no mwanka ooragwe. 18. “Antû bakëeja gûteta, na ûmwe waao akaringa ûngî na iiga kana nkuundi, na mûringwa atîkue îndî akaajua akaremwa gûûkîîra, 19. nawe akëeja kûûmba gûûkîîra ageetaîta na mûregi, mûmûringi atîûrua; îndî akamûrîaa îgiita rîrîa amûtereete. Gwakara ûu, amûmenyeere mwanka rîrîa akaabua buru. 20. “Muntû akëeja kûûra nkombo yaawe ya ntomûrûme kana ya mûka na rûturo, nayo nkombo igakua o rîo muntû ûu akaewa îkanûkia. 21. Îndî nkombo îkëeja kûthiria ntukû îmwe kana ijîîrî îtîrakua, muntû ûu gûtî îkanûkia akaewa nîûntû nkombo nî ûmwe na mbeecha ciaawe. 22. Arûme bakëeja kûrwaa na bakîrûjaga bakaringa mwekûrû ûmûrito îu rîkauma îndî atîgîe na ûthûûku bûngî, no mwanka ûrîa ûmûringîre arîee bionthe birîa mûkûrû waawe akamwîtia; arîee kûringana na îtuîro rîa agambi. 23. Îndî gûkëeja kwîthîrwa kûrî bûngî bwonoreete îkanûkia rîkethagîrwa rîrî mwoyo kûrîwa na mwoyo. 24. Riitho kûrîwa riitho, îîgo kûrîwa na îîgo, njara kûrîwa na njara, kûgûrû kûrîwa na kûgûrû, 25. kîîrwa kûrîwa na kîîrwa, kîronda kûrîwa na kîronda, kîringîrwa kûrîwa na kîringîrwa. 26. “Muntû akëeja kûringa riitho rîa nkombo yaawe ya ntomûrûme kana ya mûka rîgatûrîka, no mwanka amîrekeerie îciîtîre gûtî na îrîi nîûntû bwa riitho rîaauo. 27. Muntû akëeja gûkûûra îîgo rîa nkombo yaawe ya ntomûrûme kana ya mûka no mwanka amîrekeerie îciîtîre gûtî na îrîi nîûntû bwa îîgo.” 28. “Ndegwa ya muntû îkëeja gûtûnga ntomûrûme kana mûka agakua, ndeegwa îîu no mwanka yûragwe na maiga, nacio nyama ciaayo itîkarîwe. Îndî mwene ndeegwa îîu atîûrua nîûntû atî na maatia. 29. Îndî ndeegwa îîu îkëeja kwîthîrwa îtwîîre gûtûngana, na mwene akëethîrwa amenyithîtue ûntû bûu nawe atîmîmenyeere, nayo îkooraga ntomûrûme kana mûka, ndeegwa îîu îkooragwa na maiga na mwene kinya we ooragwe. 30. Nawe mwene ndeegwa akëeja gûtuîrwa îrîi na akarîaa rîonthe agakûûrwa mwoyo jwaawe. 31. Ningî ndeegwa îkëeja gûtûnga kaîjî kana kaarî, mwene ndeegwa agatuîrwa kûringana na Waatho o bûu bungwa. 32. Ndeegwa îkëeja gûtûnga nkombo ya ntomûrûme kana mûka, mwene ndeegwa îîu akarîaa shekeli mîrongo îthatû cia fetha kîrî mwene nkombo, ndeegwa nayo yûragwe na maiga. 33. “Muntû akëeja gûtiga îrinya rîtîkunîki, kana akenja îrinya akarîtiga rîtîkunîki, nayo ndeegwa kana ntigiri îkëeja kûgwa ku, 34. mwene îrinya rîu no mwanka arîee; anenkere mwene ndeegwa kana mwene ntigiri mbeecha, nakîo kiimba kîee kîa mwene îrinya. 35. Ndegwa ya muntû îkëeja kûûraga ndeegwa ya muntû ûngî, antû bau nî bakeendie ndeegwa îrî mwoyo nabo bagaane mbeecha irîa ikauma. Ningî bakagaana ndeegwa îrîa îkuîte. 36. Îndî gûkëethîrwa kwijîkeene na mma atî ndeegwa îîu nî îtwîîre gûtûngana na atî mwene nîka aregeete kûmîmenyeera, no mwanka arîee ndeegwa na ndeegwa, nayo îrîa îkuîte yee yaawe.”
Apudunet 22:1-29 1. “Muntû akëeja kwiya ndeegwa kana ng'ondu nawe akamîthînja kana akamîendia, muntû ûu akarîaa ndeegwa îîu îmwe na ndeegwa ithaano, na ng'ondu îîu îmwe akamîrîaa na ng'ondu inya. 2. Mwamba akëeja kûgwatwa akiunaga nyomba ya itha, na akaringwa agakua atîrîîrua tharike yaawe. 3. Îndî akëeja kûûragwa gûgûkea akaarîîrua tharike yaawe. Mwamba no mwanka arîee birîa bionthe aiîte. Îndî akëethîrwa atî na gîntû gîa kûrîaa nakîo eendue nîkenda kîrîa aiîte kîrîwa. 4. Îndî akëeja kwîthîrwa arî na gîntû kîrîa aiîte kîrî mwoyo: kîethîrwa kîrî ndeegwa kana ntigiri kana ng'ondu, akaarîaa maita jaîrî. 5. “Muntû akëeja gûtûma kîthaka kana muunda jwa mîzabibû jûrîîthua, kana akarekeeria nyomoo ciaawe ikarîa kîthaka kîa muntû ungî no mwanka arîee na birîa biega buru bia kîthaka kîaawe na birîa biega bia muunda jwaawe jwa mîzabibû. 6. “Mwanki jûkëeja kûgwata jûgataamba matîîne ja miigua naju jûkaîîthia ithûmba bia irio bibikethe kana bitîkethi birî muundeene kana jûkaîîthia muunda, mûgwatia mwanki no mwanka arîee birîa biîte. 7. “Muntû akëeja kûnenkera muntû ûngî mbeecha kana into bingî amwithîra nacio mbeecha iu kana into biu bikëeja kwiiwa birî kwa muntû ûu ûnenkeri mwamba agwatwa arîee mainda jaîrî. 8. Mwamba akëeja kûrega kûgwatwa mwene kûu biraithi akareetwa mbere ya Mûrungu aciîtie auge nîwe kana tî we ûjûkîîtie into bia muntû ûu ûngî. 9. “Gûkëethîrwa kûrî na nkaanja îgûrû rîa gîntû kîngî kinya kîrîkû kîethîrwa kîrî ndeegwa kana ntigiri, kana ng'ondu, kana nguû kana gîntû kîngî kinya kîrîkû kîrîa kîûrîte, antû barîa bakûringanîra nkaanja o muntû akiugaga ‘Gîkî nî gîaakwa,’ îgamba rîkaretwa mbere ya Mûrungu. Muntû ûrîa Mûrungu akagitîra nîwe mwîyia, akarîaa mainda jaîrî ja gîntû kîu kîrî muntû ûu ûngî. 10. “Muntû akëeja kûnenkera muntû ûngî ntigiri kana ndeegwa kana ng'ondu kana nyomoo îngî kinya îrîkû amwithîra; nayo îgakua kana îkagîa ûthûûkû kana îgatawa gûtî muntû ûkwona, 11. nî muuma jûrîa akanyuîra mbere ya MWATHANI jûkagiita îgamba rîu. Muntû ûrîa wanenkeri nyomoo eekîra ûngî akëeja gûciîtia atî atîringithîtie nyomoo îîu na njara ciaawe, mwene nyomoo îîu ageetîkîra muuma jûu na mwîki nyomoo gûtîkîo akarîaa. 12. Îndî gûkëeja kwîthîrwa nyomoo nî kwiwa yaiîrwe kwaawe, muntû ûu no mwanka arîee mwene yo. 13. Ningî îkëethîrwa yûûragi nî nyamû ya kîthaka, muntû ûu akamîreeta îrî ûkûûjî; na atîrîaa îîu yûûragi nî nyamû cia kîthaka. 14. “Muntû akëeja kûromba nyomoo kuuma kwa mûtûûri waawe, nayo nyomoo îîu îkëeja kûringwa kana îgakua mwene atî o, muntû ûu akarîaa nyomoo îîu. 15. Îndî mwene akëeja kwîthîrwa nî agûkarî o îgîkua kana îkîringwa, muntû ûu gûtîkîo akarîaa. Îndî îkëethîrwa nîka îgûkombori nî mbeecha cia gûkombora akî ikarîwa. 16. “Ntomûrûme akëeja gûcwaa mwarî karaiti ûrîa ûtagambua nî muntû ûngî na akamama nawe, no mwanka arîee rûracio na amûjûkie ae mwekûrû waawe. 17. Îndî îthe wa mwarî akarega buru kweejana mwarî waawe kîrî muntû ûu, no mwanka muntû ûu arite mbeecha ing'anene na rûracio rûrîa rûritagîrwa mwarî karaiti. 18. Bûkarekagîîrieni mûka mûrogi atûûra mwoyo. 19. Muntû ûrîa wonthe ûkamama na nyomoo no mwanka ooragwe. 20. “Muntû wonthe ûrîa ûkaritîra mûrungu jûngî igongwana tiga MWATHANI wenka no mwanka ooragwe buru. 21. “Bûkathithagîrieni ageni ûthûûku kana bûbainyîîria, tontû kinya buî bwatwîre bûrî ageni nthîgûrû ya Misri. 22. Bûkathangîkagieni ntigwa kinya îrîkû kana kaana gatî na aciari. 23. Bûkëeja kûbathangîkia nabo bagankaîra, gûtî nkaanja nkaigua kîrîro kîaao; 24. naani ngwatwe nî marûrû mbûûrage na rûchiû, nabo eekûrû beenu bakaa ntigwa na aana beenu batigwe batî na beethe. 25. “Bûkëeja gûkoobithia mbeecha kîrî nkea ya antû baakwa barîa bûtûûranagia nabo bûkabathithagîrieni ja ûrîa aeejani marandû bathithanagîria, bûbeetia mpongeeri îgûrû rîa mbeecha iu. 26. Ûkarîîja kûjûkia nguû ya muntû ûngî îrûngamîîra îraandû, ûtîkareke riûa rîthûa ûtîcokeretie mwene. 27. Tontû nguû îîu îkëethîrwa nîyo yonka arî nayo ya gwîkunîkîra nîmbi akaiguîkîra nayo akîmama? Nawe akëeja gûnkaîra, nkamûthikîîra nîûntû ndî wa kîaao. 28. “Ûkarîîja kwaria ûthûûku îgûrû rîa Mûrungu kana ûruma ûrîa ûrî mûtongeeria gatîgatîîne keenu. 29. “Ûkarîîja gûcererwa ûtînditîrîte kîewa kîa maketha jaaku kîa ndibei. Nenkagîreni twaana tweenu twa tûîjî twa mbere.
Ngieosio 18:45-50 45. Akîrîîndî bakuujaga nkoro buru, bakauma biiciithoone biaao birîa irikie bwega, bagîteetemaga. 46. MWATHANI arî mwoyo; arokaathwa we mûnteethia; arokumagua we Mûrungu ûrîa ûmbonokagia. 47. Nîwe Mûrungu ûrîa ûndîagîria, agampûmbanîîra kîrî mîgongo îngî; 48. nîwe ûmbonoketie kuuma kîrî anthû baakwa. Îî ma, nîgwe ûtûmîte mpûûmba barîa bambithûkagîra; nîgwe ûmbonoketie kuuma njareene cia ooragani. 49. Tontû bûû, ngagûkaathîîria kîrî mîgongo MWATHANI, nkwinîre ngîgûkumagia. 50. Mûrungu nî aejaga mûnene ûrîa athuurîte ûûmbani bûbûnene; nî onanagia kîaao gîtîthiraga kîrî mwîtûûrîrua maguta waawe; tawe Daudi na nchiarwa ciaawe kenya na kenya.
Ngakamatak 6:26-29 26. Mûmaraya no ang'anîrwe nî îrîi rîa irio akî, îndî mûthûngîîri atîng'anagîrwa atîkûthirîrîîtie into biaaku bionthe. 27. Muntû oomba gûkamata mwanki na nguû na nguû îîu îtîye? 28. Kana rî, muntû oomba gwîtîîra makareene ja mwanki, na atîye makinya jaawe? 29. Ûu nîu muntû ûrîa ûthûngagîîra na mûka waitha akaraga. Gûtî muntû waathengeera mûka waitha ûtîkanûkua.
Matayo 23:1-22 1. Rîu Jesû areera ntundu amwe na aritwa baawe ûjû, 2. “Aritani ba Waatho na Afarisayo nîbo beetîkîrîtue kûritana Waatho bwa Musa. 3. Tontû bûû, thithagieni na bûthingatage jarîa bakabûritana, îndî bûkáthithagieni ûrîa bakûthithia nîûntû jarîa baritanaga tîjo bathithagia. 4. Bakamatithagia antû bangî mîrigo îmîrito mono, îndî bo batîendaga kûbateethia kûmîkamata. 5. Bathithagia mantû jonthe nîkenda boonwa nî antû. Baogaga mîcibi îrî na Maandîko biongo na njareene ciaao, na bakoongeera ûraaja bwa nguû, nîkenda bonania nî babaagîru. 6. Beendeete gûkaragîra itî birîa biîki nîûntû bwa antû baanene biathoone na gûkaragîra itî birîa biega iromberoone. 7. Beendeete gûkethagîrua thokoone na gwîtwa nî antû: ‘Mûritani.’ 8. Îndî buî bûtîbuîrîte gwîtwa ‘Mûritani’ nîûntû bwinthe bûrî ba mûûrû jûmwe na bûrî na Mûritani ûmwe akî. 9. Ningî aja nthîgûrû bûgéeta muntû kinya ûrîkû ‘Baaba,’ nîkwîthîrwa Abaagu weenu nî ûmwe akî, nawe nî ûrîa ûrî îgûrû. 10. Ningî bûgéetwa ‘Mûtongeeria,’ nîkwîthîrwa mûtongeeria weenu nî ûmwe akî, na nîwe Kristû. 11. Ûrîa mûnene buru kîrî buî abuîri kwîthîrwa arî nthûûmba yeenu. 12. Ûrîa wineneagia akanyiiua, na ûrîa winyiiagia akaneneua. 13. “Wûûi kîrî buî aritani ba Waatho na Afarisayo; buî bûrî aciayia! Ûritani bweenu bûrigîrîtie antû batîgakûrûke Ûneneene bwa îgûrû nîûntû bûi bûtîkûrûkaga kana bwîtîkîîria antû bakûrûka ku. [ 14. Wûûi kîrî buî aritani ba Waatho na Afarisayo; buî bûrî aciayia! Buî bwaîîragia ntigwa bûkabatuunya into biaao, kinya këethîra nî bûrombaga maromba jamaraaja. Tontû bûû, bûgatuîrwa na bûkanûkue bûbûthûûku mono.] 15. “Wûûi kîrî buî, aritani ba Waatho na Afarisayo, buî aciayia! Bwîtanagia na îria na nthî înjûmo bûgîcwaa muntû wa kûthingata ndini yeenu, na bwamwona, bûgatûma aa wa gwîta mwankiine jwa kenya na kenya mainda jaîrî nkûrûki yeenu bwingwa. 16. Wûûi kîrî buî atongeeria bûrî atumuumu! Buugaga muntû akëeja gûciîtia akîgwetaga kîûrû, gûtî u gûkara. Îndî muntû akëeja gûciîtia akîgwetaga thaabu îrîa îrî kîûrûûne, na akarega kûûjûria mûciîtio jûu, jwamûthûûkia. 17. Îbuî atumuumu biaa! Nî kîrîkû kînene nkûrûki ya kîngî: nî thaabu kana nî kîûrû kîrîa gîtûmaga thaabu îîu yaa întheru? 18. Ningî nî buugaga atî muntû akëeja gûciîtia akîgwetaga kîritîro kîa igongwana, gûtî u akara arega kûûjûria mûciîtio jûu. Îndî akëeja gûciîtia akîgwetaga biewa birîa birî kîritîroone, na akarega kûûjûria mûciîtio jûu, jwamûthûûkia. 19. Îbuî atumuumu! Nî kîrîkû kîrî na gîtûmi nkûrûki ya kîngî: nî kîewa kîrîa kîrî kîritîroone kana nî kîritîro kîrîa gîtûmaga kîewa kîaa gîkîtheru? 20. Ûrîa ûciîtagia akîgwetaga kîritîro, aciîtagia na kîritîro na kinya gîntû kîonthe kîrîa kîrî kîritîroone kîu. 21. Ningî ûrîa ûciîtagia akîgwetaga kîûrû, aciîtagia na kîûrû kîu na kinya agaciîtia na Mûrungu ûrîa ûtûûraga ku. 22. Ningî ûrîa ûciîtagia akîgwetaga îgûrû, aciîtagia na gîtî kîa Ûnene kîa Mûrungu na agaciîtia na ûrîa ûgîkaragîra.
Songe Bible 2018
KIMERU BIBLE WITH DC Bible Society of Kenya, 2009, 2018