Beblia

1. Upérõ Moisés ha Israelgua opurahéi joa Ñandejárape he'ívo: Taropurahéi Tupãme, ojajaipáva imbaretetégui. Oity upe y guasúpe kavaju ha hi'ári guápe.

2. Tupã, nde che mombarete ha che mbovy'a. Nde, ivaívagui che pe'a! Nde che Tupã, rogueropurahéi, che ru kuéra Tupã, romomorã!

3. Che Jára, nde hína ñorãirõhára, Che Jára, nde réra tee!

4. Faraón kárro kuéra ha iñorãirõhára yguasu ruguápe remombopaite. Ñorãirõha kuéra poravo pyrépe, Mar Rojo omokõmbaite.

5. Yeta apytépe ho'yguy joa, ha ita pohýicha upe y ruguaitépe ojejakutu.

6. Tupã, nde po akatúa imbaretetéva, omimbipaite! Tupã, nde po akatúape remyangu'ipa nde rehe opu'ãvape!

7. Upe ne mimbipápe ijojaha'ỹva reipete yvýre nde rehe oñemoĩvape, nde pochy rendýpe ñana pirukuéicha rembokusugue!

8. Reipeju pochy yeta apytépe ha iñapesãmba! Opu'ã yvatévo y oñembo'ýva, hypa yguasu upe hypyhápe, hugua iñapekã!

9. He'i ore muñáva: Jaike hapykuéri, jaipe'a imba'éva, ñañemohyguãtã, ñamoperõmba ha oguerekóva jarahapaite! Ñande kyse pukúpe jajukapaite!

10. Reipeju upe ýre ha chupe kuéra ojaho'ipa! Ku ita pohýicha ho'yguy joa y ñarõ ruguápe!

11. Ore Jára! Ndéicha guápa máva tupã nguéra apytépe! Mávapa ndéicha ojajaipa, imarangatu! Nde hína kyhyjeha mba'e rechapyrã apópe! Mba'e rechapyrã apoha jojaha'ỹ!

12. Reipyso nde po akatúa ha omokõmba chupe kuéra yvy.

13. Reisãmbyhy py'a porãme ne retãgua jejora pyrépe. Nde po mbaretépe chupe kuéra reraha, nde róga marangatu peve.

14. Tetã nguéra ohendúvo oryryipa, filistéo retã megua osusũmba,

15. Edom ruvicha kuéra okyhyje joa, Moab oisãmbyhýva tuicha ojepy'apy, Canaán retãgua ikangypa, kyhyje guasu ha py'andýi ojaho'ipa chupe kuéra!

16. Nde pyapy mbarete, chupe kuéra itáicha omokirirĩ, ohasapa peve ne retãgua Tupã, ohasapa peve upe tetã nde rejogua vaekue ne mba'erã!

17. Nde remboguata chupe ha remohenda yvyty marangatúpe, reiporavo vaekue reiko haguã, Nde Rekoha, Tupã, nde po teépe remopu'ã vaekue!

18. Tupã oguapy mburuvicha pavẽ ramo opa árape guarã!

19. Faraón kárro ha kavaju arigua kuéra oikévo yguasu rapépe, Ñandejára oity jey yguasu hi'ári kuéra, Israelgua ohasa aja yvy rupi yguasu mbyte rupi.

20. Kuña maranduhára*f** María, Aarón reindy, ha opa kuña kuéra hapykuéri, imba'epu pararã rory púpe ojeroky joa.

21. María katu omopa'ũ popy'ỹi jepi chupe kuéra ko purahéi: Peropurahéi Ñandejárape oñemondéva mimbipápe, ombo'yguývo Yguasúpe kavaju ha kavaju arigua!

22. Moisés he'i Israel guápe oho haguã Mar Rójogui yvy ojeiko'ỹha hérava Sur gotyo. Oguata hikuái mbohapy ára ojuhu'ỹ rehe y.

23. Oguahẽvo Márape ndaikatúi upépe hoy'u, irógui upe y. Upévare ombohéra Mára upe oguahẽ haguépe.

24. Upérõ oñe'ẽ pochy hikuái Moisés rehe ha he'i: —Mamo piko jay'úta?

25. Moisés ohenói Ñandejárape ha Ñandejára ohechauka chupe peteĩ yvyra. Upéva ha'e oity ýpe ha upe y oñemohe'ẽ. Upépe Ñandejára ome'ẽ Israel guápe hembiapoukapy*f** ha upépe oipy'a ra'ã chupe.

26. He'i chupe kuéra: —Tupã pende Jára ñe'ẽ pehendu ramo añetehápe ha pejapo hekópe guáva hesa renondépe, pehendúvo hembiapoukapy ha pejapóvo hembipota, nambou mo'ãi pende ári mba'eveichagua ñenupã pochy amondo vaekue Egipto guáre. Che niko hína pende Jára pene pohanóva.

27. Upéi oguahẽ hikuái peteĩ hendápe hérava Elim, oĩháme 12 ykua ha 70 pindo máta. Upépe opyta hikuái y rembe'ýpe.

1. Oho hikuái Elímgui ha oguahẽ yvy ojeiko'ỹháme upe héravape Sin, opytáva Elim rire ojehóvo Sinaí gotyo, ára 15, mes mokõiháme osẽ rire Egíptogui.

2. Opa Israelgua oñe'ẽ vai upépe Moisés ha Aarón rehe.

3. He'i joa hikuái: —Romano nga'u ra'e Ñandejára po rupi Egíptope! Upépe roguapy jepi ore ólla jerére, ro'u so'o ha mbuja ore ryguãtã meve. Peẽ katu ore reru ko yvy ojeiko'ỹháme ore jukapa haguã ñembyahýigui.

4. Ñandejára he'i Moiséspe: —Amondóta peẽme mbuja yvágagui. Peteĩ-teĩ tosẽ tombyaty arako'ẽre hembi'u upe árape guarã. Upéicha aikuaáta ha'e kuérapa oikóta che aipotaháicha.

5. Ára 6hápe katu tombyaty mokõi árape guarã.

6. Upérõ Moisés ha Aarón he'i Israel guápe: —Ko ka'aru peikuaáta Ñandejára hague upe pene renohẽva Egíptogui,

7. ha ko'ẽrõ pyhareve pehecháta Ñandejára omimbipa ramo. Ha'e ohendu peñe'ẽ vai ramo hese. Oréko ndaha'éi voi mba'eve ha upe pejéva ore rehe nda ore rupytýi.

8. Ha he'ive Moisés: —Ko ka'aru Ñandejára ome'ẽta peẽme so'o ha ko'ẽrõ pyhareve mbuja pene ryguãtã meve. Ñandejára niko ohendu peñe'ẽrõ hese. Ndaha'éi oréve peẽ ore rova apíva. Ñandejára rehe pejapo upéva.

9. Upérõ Moisés he'i Aarónpe: —Ere Israel guápe toñemboja Ñandejára rendápe, ha'e niko ohendúma iñe'ẽ.

10. Aarón oñe'ẽ aja Israel guápe, ha'e kuéra oma'ẽ yvy ojeiko'ỹha gotyo ha ohecha hikuái Ñandejára omimbipa ramo peteĩ araípe.

11. Ñandejára he'i Moiséspe:

12. —Ahendu Israelgua oñe'ẽ vai ramo. Ere chupe kuéra: “Ka'aru vove pe'úta so'o ha pyhareve pene ryguãtãta pángui. Ha upéicha peikuaáta cheha Tupã pende Jára”.

13. Upe ka'aru voi ou guyra kuéra ynambu joguaha ha omyenyhẽmba upe ha'e kuéra oikoha. Ha pyhareve ojejaho'ipa ysapýpe upe ha'e kuéra oikoha, opa ijerekuévo.

14. Ysapy ikã rire, ojekuaa yvy perõ ári akytã mimi mba'e ra'ỹicha, ysapy rypy'a joguaha.

15. Israelgua ohechávo upéva he'i joa ojupe: “Mba'éiko kóva?” ndoikuaáigui mba'épa. Moisés katu he'i chupe kuéra: —Kóva hína mbuja ome'ẽva peẽme Ñandejára.

16. Upéicha he'ika Ñandejára: “Óga jára kuéra tosẽ tombyaty hogagua kuéra rembi'urã. Peteĩ-teĩ ogagua oikotevẽ peteĩ gomer, ohupytýva mokõi kílo rupi, okaru haguã”.

17. Upéicha ojapo Israelgua. Oĩ ombyaty hetáva ha oĩ ombyaty michĩva.

18. Ha oha'ãvo hikuái ikílo kuéra, umi ombyaty heta vaekue ndoguereko hetavéi ha ombyaty michĩ vaekue ndoguereko michĩvéi. Peteĩ-teĩ ombyaty oikotevẽ vaekue ojekaru haguã hógape.

19. Moisés he'i chupe kuéra: —Aníke avave oñongatu mba'eve ko'ẽrõ guarã.

20. Oĩ ndoikuaaséi vaekue mba'eve ha oñongatu ára ambuépe guarã. Umíva rembi'u haso ha itujupa. Upérõ Moisés ipochy eterei umíva ndive.

21. Tembi'u oñembyaty jepi pyhareve oñekotevẽháicha. Kuarahy osẽ rire katu, upe opyta vaekue oñemono'õ'ỹre, hykupa kuarahy akúpe.

22. Ára 6hápe ombyaty jo'a hikuái: irundy kílo peteĩ-teĩme guarã. Myakãhára*f** kuéra omombe'u upéva Moiséspe.

23. Ha'e he'i chupe kuéra: —Upéicha he'i Ñandejára ojejapo haguã: “Ko'ẽrõ pytu'uha ára hína, Ñandejárape oñembyaretéva. Pembojy upe pembojy vaerã ha pembopupu upe pembopupu vaerã peikotevẽtaháicha, hembyre peñongatu ko'ẽrõ guarã.”

24. Ha'e kuéra oñongatu he'i haguéicha Moisés. Ndaitujúi ha ndahasói.

25. Upérõ he'i Moisés: —Ko árape kóva pe'úta, Ñandejára áragui hína. Ha ndapejuhu mo'ãi mba'eve ñúme.

26. Ikatu pembyaty 6 ára pukukue. 7hápe katu, ha'égui pytu'uha ára, ndapejuhu mo'ãi mba'eve.

27. Opáichavo, oĩ osẽva ohekávo ára 7hápe ha ndojuhúi mba'eve.

28. Ñandejára he'i Moiséspe: —Araka'e pevépa ndapejapose mo'ãi upe ha'éva peẽme!

29. Amoĩ niko peẽme pembyarete haguã pytu'uha ára. Upévare ára 6hápe ame'ẽ peẽme tembi'u jo'a mokõi árape guarã. Topytáke hógape maymáva ha aníke avave osẽ omba'apo ára 7hápe.

30. Ha maymáva opytu'u ára 7hápe.

31. Israelgua ombohéra maná upe tembi'u oñembyatýva. Ojogua kuratũ ra'ỹime ha ijape morotĩ. Ha he, tórta trígo ku'ígui ojejapóvaicha, eíra reheve oñembojehe'áva.

32. He'i chupe kuéra Moisés: —Upéicha he'ika peẽme Ñandejára: “Pembyaty mokõi kílo maná ha peñongatu, pene ñemoñare kuéra ohecha haguã mba'épepa pomongaru yvy ojeiko'ỹháme, poguenohẽ rire Egíptogui”.

33. Upérõ Moisés he'i Aarónpe: —Eipyhy peteĩ mbayru, emoĩ pype mokõi kílo maná ha eraha Ñandejára renondépe, toñeñongatu pene ñemoñarépe guarã.

34. Aarón ombohyru mokõi kílo maná ha omoĩ umi mokõi ita pehẽngue ohechaukáva Ñandejára rembiapoukapy renondépe, oñeñongatu haguã Ñandejára he'i haguéicha Moiséspe.

35. Israelgua ho'u maná 40 áño pukukue oguahẽ meve yvy ojeikohápe, Canaán retã rembe'ýpe.

36. Upe mokõi kílo rupi, hebréo ñe'ẽme oje'e gomer.

20. Okáre che renohẽ, che rayhúgui che renohẽ jejopy vaígui.

21. Tupã upéicha omyengovia chéve, che reko potĩ haguére.

22. Ñandejára rapégui che ndapiáiva, ha araka'eve namboykéiva Tupãme che rembiapo vai haguã.

23. Opa árape che mandu'a iñe'ẽre, araka'eve ndahejáiva hembiapoukapy.

24. Henondépe che rekove ipotĩ, ha mba'e vai apógui ajejoko.

25. Ñandejára omyengovia chéve che reko potĩ haguére.

26. Nde ne mba'e porã iñaña'ỹva ndive, ha rehecha kuaa imarangatúvape.

27. Oñomi'ỹvagui mba'eve, nde mba'eve nereñomíri, hova mokõivagui reñembotavy.

12. Heko añávante oiko oñe'ẽ rei hapicháre.

13. Omaña sayke, heko rei, ha he'ívape oporombotavyse.

14. Ivaíva mante ipy'ápe oguereko, ha opa rupi oporomoingo vaipa.

15. Upévare, peichaháguinte oñehundíne, peteĩ tesa pirĩme oikopáne hese.

23. Jesús oho jey Tupaópe, ha oporombo'e jave upépe hína, oguahẽ hendápe pa'i ruvicha kuéra ha Israel myakãhára kuéra. Oporandu chupe hikuái: —Máva piko oheja ndéve rejapo haguã ko'ã mba'e? Máva pokatu rupi reju?

24. Jesús ombohovái chupe kuéra: —Che aporandúta avei peẽme peteĩ mba'e, ha peje ramo chéve, ha'éta peẽme mba'éicha rupípa ajapo ko'ã mba'e.

25. Peje chéve: Máva piko ombou raka'e Juánpe oporomongarai haguã? Tupã térã piko yvypóra? Ha'e kuéra katu oñepyrũ oñomongeta kyre'ỹ oñondive, ha he'i: “Ja'e ramo Tupã ombou hague chupe, he'íta ñandéve: ‘Mba'ére ndaperoviái ra'e chupe?’

26. Ha ja'e ramo yvypóra hague, opu'ãta ñande rehe opavave. Ha'e kuéra niko oguerovia hína Juan, maranduhára hague.”

27. Upévare he'i hikuái Jesúspe: —Ndoroikuaái. Upépe Jesús he'i chupe kuéra: —Upéicharõ, che avei namombe'u mo'ãi peẽme máva pokatu rupípa ajapo ko'ã mba'e.

28. Jesús oporandu opavavépe: —Mba'épa peje ko peẽme amombe'útavare. Oĩ vaekue peteĩ kuimba'e ita'ýra mokõiva. Ha he'i pe ijypykuépe: “Che ra'y, tereho emba'apo ñande parraltýpe.”

29. Pe ita'ýra katu he'i chupe: “Ndahaséi”. Upéi ombyasy péicha he'i hague, ha oho.

30. Upéi pe kuimba'e oho ita'ýra pahague rendápe, ha he'i avei chupe oho haguã omba'apo. He'i katu ha'e itúvape: “Néi, che ru, aháta”, ha ndohói.

31. Mávapa umi mokõivévagui ojapo itúva rembipota? Umi upépe oĩva he'i chupe: —Pe ijypykue. Upépe Jesús he'i chupe kuéra: —Añetehápe ha'e peẽme, umi viru ombyatýva Rómape guarã ha umi kuña reko vai raẽ oikéta pende hegui Tupã sãmbyhy yvágape.

32. Juan Bautista niko ou vaekue pene mbo'évo mba'éichapa peiko vaerã, ha ndaperoviaséi vaekue chupe. Umi viru ombyatýva Rómape guarã ha umi kuña reko vai katu oguerovia chupe. Peẽ pehecha ramo jepe upéva, napembyasýi pende reko vai ha ndapejeréi chugui, perovia haguã chupe.

33. Pehendu avei kóva: ‘Oiko vaekue peteĩ karai oñotỹka vaekue peteĩ parralty ijyvýpe. Omongorapy ha upéi ojapouka oñeñami haguãme umi parral'a. Omopu'ã avei peteĩ óga yvate, upégui oĩ haguã omaña ha oñangarekóva ijyvýre. Upéi katu, oiporuka hepýre mba'apohahára kuérape, ha oho mombyry.

34. Ha oguahẽvo ára parral'a ojepo'o haguã, pe karai omondo hembiguái kuérape umi mba'apohára rendápe, ojerurévo pe chupe ohupytýva.

35. Umi mba'apohára kuéra katu ojeity umi tembiguái ári ha peteĩme oinupã heta, pe ambuépe ojuka, ha ambuépe katu itápe ojapi ojuka peve.

36. Pe karai katu omondo hetave hembiguái kuérape, ha umi mba'apohára ojapo hese kuéra umi ambuére ojapo haguéicha.

37. Ipahápe omondo ta'ýra teépe. He'i ipy'apýpe: “Che ra'ýpe niko ojapóta mba'éva ramo.”

38. Ohechávo hikuái pe yvy jára ra'ýpe, umi mba'apohára he'i: “Pévape opytapáta hína opa mba'e. Jajuka ha topyta ñandéve ko yvy.”

39. Ha ojeity hi'ári hikuái, oguenohẽ pe parraltýgui ha ojuka chupe.

40. Upéi Jesús oporandu: —Mba'épa hi'ã peẽme ojapotaha pe yvy jára?

41. Ha he'i hikuái chupe: —Ojukapáne umi tekove ahẽme, oiporiahurereko'ỹre chupe kuéra. Upéi ome'ẽne pe ijyvy ambue mba'apohárape ome'ẽtava chupe pe imba'erãva.

42. Upépe Jesús he'i chupe kuéra: —Peẽ niko peikuaa Ñandejára Ñe'ẽ he'iha: “Upe ita omboykéva umi óga mopu'ãhára upéva ári ko'ágã oñemopu'ã. Ñandejára upéicha ojapo ha ore jurujái rohechávo.”

43. Upévare ha'e peẽme, Tupã sãmbyhy ojepe'áta pende hegui ha oñeme'ẽta ambuépe, ome'ẽtava hi'a hekoitépe.

44. Ha oimeraẽva ho'áva pe ita hi'ári, opẽmbaitéta. Ha oimeraẽva ári ho'a ramo pe ita, omongu'ipaitéta chupe.

45. Umi pa'i ruvicha ha fariséo kuéra ohendúvo umi ñe'ẽ mbojoja Jesús omombe'úva, ohecha kuaa hese kuéra he'iha.

46. Ha omyakãsãse hikuái Jesúspe. Okyhyjénte opavavégui, oguerekógui chupe hikuái maranduhára ramo.

Guarani Bible 1996