34:1-33 1. Josías oguereko 8 áño oñepyrũrõ oisãmbyhy, ha oisãmbyhy Jerusalénpe 31 áño. 2. Josías rembiapokue iporã Ñandejára renondépe, oguatágui itúva ypykue David rape rupi, opia'ỹre mba'evépe. 3. Áño 8ha oñepyrũ haguépe oisãmbyhy, imitã ramo jepe, Josías oñepyrũ oheka Tupã, itúva ypykue David Járape. Ha áño 12hápe oñepyrũ omopotĩ Judá ha Jerusalén opaichagua tupã gua'u tupaógui, Astarté*f** ha tupã gua'u kuéra ra'ãngágui ita verágui ojejapóva, 4. ha oityka yvýre hovake opaichagua Baal*f** kuéra altar ha oñemyangu'i umi ojehapyha insiénso oĩva umíva ári, umi Astarté*f** ra'ãnga, umi tupã gua'u ha umi ta'ãnga ita térã ita vera ñemboyku pyre guigua; umíva omyangu'i tumi yvy timbóicha ha omosarambi oñeñotỹháme umi omomba'e guasu vaekue chupe kuéra. 5. Ijaltar kuéra ári ohapyka avei umi ipa'i gua'u kuéra kãnguekue, ha upéicha omopotĩ vaekue Judá ha Jerusalén. 6. Upéicha avei ojapo Manasés, Efraín, Simeón ha Neftaligua peve táva kuérape, ha opa ijerére. 7. Oity yvýre altar, Astarté ha tupã gua'u kuéra ra'ãnga, omyangu'i tumi umíva ha ohundi opa altar ojehapyha insiénso oĩva Israel rupi. Upéi ou jey Jerusalénpe. 8. Áño 18 oisãmbyhy haguépe, omopotĩ rire upe tetã ha tupao, omondo Asalías ra'y Safán, táva ruvicha Amasías ha hembijokuái joa Joacaz ra'ýpe, omyatyrõ haguã Tupã Ijára tupao. 9. Ko'ãva oho pa'i guasu Hilquías rendápe ha ome'ẽ chupe upe viru ojereraha vaekue tupaópe ha umi levíta ha okẽ rerekua ombyaty vaekue Manasés ha Efraínpe, umi opytávagui Israélpe, ha opa Judá ha Benjamín ha Jerusalén guágui. 10. Upéi ome'ẽ hikuái tupao ñemopu'ã rerekuápe, ha'e kuéra ohepyme'ẽ haguã umi omba'apóvape tupao ñemyatyrõme. 11. Ome'ẽ avei yvyra kytĩha ha óga mopu'ãha kuérape, ojogua haguã ita oñekytĩva ha yvyra kuéra tupaópe guarã, mburuvicha guasu kuéra Judagua oheja vaekue oñembyaipa. 12. Ko'ã kuimba'e ojapo hembiapo kuéra hekoitépe. Huvicha kuéra ramo oĩ Merarí ñemoñaregua levíta Jáhat ha Abdías; ha Quehat ñemoñaregua Zacarías ha Mesulam. Ko'ãva oisãmbyhy pe tupao ñemyatyrõ. Opa ko'ãva, levíta vaekue ha ombopukuaa opaichagua mba'epu. 13. Ha'e kuéra avei oisãmbyhy umi mba'e rerojaha ha umi omba'apóvape tupao ñemyatyrõme. Oĩ avei levíta kuatia haiha, oĩ sãmbyhyhára ha oĩ okẽ rerekua. 14. Oguenohẽvo pe pira pire ojereraha vaekue tupaópe, pa'i Hilquías ojuhu pe kuatia ojehaihápe Ñandejára rembiapoukapy, oñeme'ẽ vaekue Moisés rupi. 15. Upépe voi ha'e omombe'u mba'e haihára Safánpe ojuhu hague tupaópe kuatia Ñandejára rembiapoukapy rehegua ha ome'ẽ chupe upe kuatia. 16. Safán ogueraha upe kuatia mburuvicha guasúpe ha he'i chupe: —Ne rembiguái kuéra ojapo opa mba'e ere vaekue chupe kuéra. 17. Oguenohẽ pe viru oĩva tupaópe ha ome'ẽ umi omba'apóvape. 18. Upéi Safán he'i mburuvicha guasúpe: —Pa'i Hilquías ome'ẽ chéve peteĩ kuatiañe'ẽ. Ha Safán omoñe'ẽ pe kuatia mburuvicha guasúpe. 19. Mburuvicha guasu, ohendúvo Ñandejára rembiapoukapy, omondoro ijao, 20. ha pya'e he'i Hilquías, Safán ra'y Ahicam, Micaías ra'y Abdón, kuatia haihára Safán ha mburuvicha guasu rembiguái Asaíaspe: 21. —Tapeho peporandu*f** Ñandejárape, che rérape ha opa umi Israel ha Judápe opytáva rérape, mba'épa he'i pe kuatia ñe'ẽ ojejuhu vaekuépe. Oimearã Ñandejára ipochy hendy hína ñane ndive, ñande ru kuéra ypykue ndoikuaaséi haguére mba'eve chugui ha ndojaposéi haguére pe Ñandejára he'i vaekue. 22. Hilquías oho ohechávo maranduhára kuñávape hérava Huldá, Salum rembireko. Ko Salum, Ticvá ra'y ha Harhás remineno, pe oñangarekóva ao kuéra tupao peguáre. Huldá oiko Jerusalén pegua Barrio mokõiháme. 23. Huldá he'i chupe kuéra: —Kóicha he'i Tupã Israel Jára: ‘Peje upe pene mbou vaekuépe peporandúvo chéve, 24. che, pende Jára, ha'eha kóicha: Amboúta ivaíva ko táva ha umi ápe oikóva ári. Opa umi mba'e vai ojehaíva pe kuatia ñe'ẽme pehendu vaekue Judá ruvicha guasu renondépe, amboúta pende ári. 25. Che hegui niko peñemomombyry ha pehapy insiénso tupã ambue kuérape. Upévare che pochy hendy umi mba'e pejapóvare. Hendýma hína che pochy ko peimeháre, ha ndogue mo'ã véima. 26. Peje aipo ramo Judá ruvicha guasúpe, pene mbou vaekue peporandúvo chéve, che Tupã Israel Jára ha'eha avei kóicha: Rejapo haguére upe rehendu vaekue, 27. ha rembyasy ha reñemomirĩ haguére che renondépe rehendúvo umi mba'e ha'éva ojehutaha ko táva ha umi ko'ápe oikóvape, ha reñemomirĩ haguére ha nde ao remondoro, ha rejahe'o haguére che renondépe, che avei rohendu. Che opa mba'e Jára ha'e ndéve. 28. Remanóta py'a guapýpe ha rehóta reñembyaty nde ru kuéra ypykue ndive, rehecha'ỹre pe ivai etéva ahekuavótava ko táva ha umi ko'ápe oikóva ári.’ Mburuvicha guasu remimbou kuéra ojevy ha ogueraha chupe umi ñe'ẽ. 29. Upérõ mburuvicha guasu ohenoika opa myakãhára*f** Judá ha Jerusalén guápe, oñembyaty haguã. 30. Upéi mburuvicha guasu, kuimba'e kuéra Judagua, opavave Jerusalénpe oikóva, pa'i kuéra, maranduhára kuéra ha pe tetãgua oĩ haguéicha, oho tupaópe. Upépe mburuvicha guasu omoñe'ẽ hatã chupe kuéra opa mba'e oje'éva pe ñe'ẽ ñome'ẽ rehegua kuatiápe, ojejuhu vaekue tupaópe. 31. Upéi mburuvicha guasu oñembo'y pe horkon imba'éva ykére, ha ome'ẽ iñe'ẽ Ñandejára renondépe iñe'ẽ rendúvo chupe, ojapóvo hekoitépe ha ipy'aite guive opa umi hembiapoukapy, ha ombyajévo opa mba'e ojehaíva pe kuatiápe. 32. Upéi he'i opa Judá ha Benjamingua upépe oĩvape, ome'ẽ haguã Tupãme iñe'ẽ ha he'i haguã chupe ojapotaha opa mba'e he'íva hikuái iñe'ẽ me'ẽme. Ha umi Jerusalengua ojapo iñe'ẽ ome'ẽva Tupã itúva kuéra ypykue Járape. 33. Josías oipe'apa umi tembiapo ahẽ oikóva opa Israel rupi, ha he'i opa umi oikóva Israélpe omomba'e guasu haguã Tupã Ijárape. Ha ha'e oikove aja, ndojeíri hikuái Tupã itúva kuéra ypykue Járagui.
35:1-27 1. Josías ombyarete Jerusalénpe Páskua Ñandejára rérape: ára 14, mes peteĩháme ojejuka ovecha ra'y aretépe guarã. 2. Omoĩ pa'i kuérape hembiaporã rendápe ha omokyre'ỹ chupe kuéra omba'apo haguã tupaópe. 3. Levíta kuérape, ha'éva opa Israelgua mbo'ehára ha oñemboykéva Ñandejárape guarã, ome'ẽ ko'ã tembiapoukapy: “Pemoĩ Tupã karameguã tupaópe ojapo vaekue Salomón David ra'y ha Israel ruvicha guasu. Natekotevẽ mo'ãvéi peraha pende ati'ýre. Ko'ágã peñemoĩ pemba'apo Tupã pende Járape guarã, ha hetã Israélpe guarã. 4. Peñembosako'i peteĩ-teĩva ha pende rogagua javeve, pejopyru haguã tembiapópe, ohai haguéicha David Israel ruvicha guasu ha ita'ýra Salomón. 5. Tupaópe peñemohenda aty-atýpe, ojohogagua javeve, pemba'apo haguã pene pehẽngue Israel guápe guarã. 6. Pejuka ovecha ra'y Páskua peguarã, peñemopotĩ*f** ha pembosako'i pe oñekotevẽva ojejapo haguã upe Ñandejára he'i vaekue Moisés rupi.” 7. Upéi Josías ome'ẽ imba'évagui tetãgua upépe oĩvape guarã, 30.000 ovecha ra'y ha kavara ra'y, ha 3.000 tóro ra'y ombyarete haguã hikuái pe Páskua. 8. Mburuvicha guasu rembijokuái kuéra avei ome'ẽ imba'évagui tetãgua, pa'i ha levíta kuérape guarã. Hilquías, Zacarías ha Jehiel, tupao rerekua kuéra, ome'ẽ pa'i kuérape 2.600 ovecha Paskuarã ha 300 tóro ra'y; 9. Conanías ha iñirũ nguéra Semaías ha Natanael, upéicha avei Hasabías, Jehiel ha Jozabad, levíta kuéra ruvicha, ome'ẽ 5.000 ovecha Paskuarã ha 500 tóro ra'y. 10. Oĩmarõ opa mba'e oñepyrũ haguã pe arete, pa'i kuéra oñemoĩ hendápe ha levíta kuéra oñomboja'o aty-atýpe ojopyru haguã hembiapópe, he'i haguéicha mburuvicha guasu. 11. Upérõ ojuka hikuái mymba kuéra Paskuarã, ha levíta kuéra ojuka aja umi mymba, pa'i kuéra ohypýi altar mymba ruguýpe levíta kuéra ombohasáva chupe kuéra. 12. Upéi oipe'a ikyrakue ojehapy haguã ha ome'ẽ ojohoga guápe oikuave'ẽ haguã Ñandejárape, oje'eháicha Moisés rembiapoukapýpe, ha upéicha avei ojapo umi tóro ra'y reheve. 13. Upéi ohesy hikuái umi mymba ro'o oñembyarete haguã pe Páskua, oje'eháicha pe tembiapoukapýpe, ha umi ambue mba'e kuave'ẽ ombojy hikuái japepo ha páilape ha omboja'o pya'e porã opa tetã guápe. 14. Upéi levíta kuéra ombosako'i pe imba'e ha pa'i kuéra Aarón ñemoñare mba'erãva, umíva niko omba'apo pyhare peve oikuave'ẽvo mymbahapy*f** ha ikyrakue. Upévare levíta ombosako'i pa'i kuéra Aarón ñemoñarépe upe imba'erã kuérava. 15. Umi opurahéiva, Asaf ñemoñare, oĩ avei hendápe kuéra he'i haguéicha David, Asaf, Hemán ha Jedutún. Kóva hína mba'e rechahára*f** omoirũva mburuvicha guasúpe. Okẽ rerekua kuéra natekotevẽi kuri avave oheja henda, iñirũ nguéra levíta ombosako'ígui chupe kuéra umi mymbajuka pehẽngue imba'erãva. 16. Upéicha oñemohenda porã upe árape opa upe tembiapo Ñandejárape guarã, oñembyarete haguã pe Páskua ha oñekuave'ẽ haguã mymbahapy Ñandejára altar ári he'i haguéicha mburuvicha guasu Josías. 17. Umi Israelgua oĩva upérõ upépe, ombyarete pe Páskua ha umi 7 ára oje'uhápe mbuja oñembovu'ỹva. 18. Araka'eve noñembyaretéi vaekue Israélpe peteĩ Páskua peichagua, maranduhára*f** Samuel ára guive. Ndaipóri vaekue Israelgua ruvicha guasu ombyaretéva Páskua, ombyarete haguéicha mburuvicha guasu Josías, pa'i, levíta kuéra, umi Judá ha Israelgua upépe oĩva ha umi Jerusalengua ndive. 19. Áño 18 oisãmbyhy haguépe Josías oñembyarete pe Páskua. 20. Heta ára Josías omyatyrõ rire pe tupao, Egipto ruvicha guasu Necao oho ysyry guasu Éufrates gotyo oñorãirõ haguã Carquémispe ha Josías osẽ chupe. 21. Necao katu he'ika chupe: “Che rejápe, Judá ruvicha guasu. Ko'ágã ndaha'éi hína ne ndive, ambue tetã ndive añorãirõ hína. Tupã he'i chéve aiko pya'e haguã. Oho porãvéta ndéve rejeírõ che raperãgui ha ani reñemoĩ Tupãre, oĩva che ndive; ỹrõ ha'e ne rundíta hína.” 22. Josías katu ndoikuaaséi mba'eve ha oho chupe: nohenduséi Necao ñe'ẽ oúva Tupãgui voi. Oike ñorãirõme Meguido ñúme, 23. ha umi hu'y poiha oha'ã Josíaspe ha ojapi chupe. Upémarõ Josías he'i mburuvicha kuérape. “Pe che renohẽ ko'águi, cháke ajekutu vai hína!” 24. Ha'e kuéra oguenohẽ chupe ikárro oñorãirõhágui ha oguerova chupe ikárro ambuépe ha ogueraha Jerusalénpe. Upépe omano. Oñotỹ hikuái chupe itúva kuéra ypykue ykére. Opa Judá ha Jerusalengua oguerojahe'o chupe. 25. Jeremías ohai hérape ñe'ẽ yvoty oguerojahe'óva imanóre. Ko'agãite peve opa opurahéiva, kuimba'e ha kuña, imandu'a Josías rehe ipurahéi jahe'ópe. Ko'a purahéi ojepurahéi tapiaite Israélpe ha ojehai umi purahéi aty apytépe. 26. Ambue mba'e Josías rekovekue guigua, opa umi mba'e porã ojapo vaekue oĩháicha Ñandejára rembiapoukapýpe, 27. ha opa hembiapokue, iñepyrũha guive ipaha peve, ojehai Judá ha Israel ruvicha guasu kuéra kuatiápe.
36:1-23 1. Umi tetãgua ogueraha upémarõ Joacaz, Josías ra'ýpe, ha omoĩ chupe mburuvicha guasúrõ Jerusalénpe itúva rendaguépe. 2. Joacaz oguereko 23 áño oñepyrũrõ oisãmbyhy, ha oisãmbyhy Jerusalénpe 90 ára. 3. Egipto ruvicha guasu oipe'a chupe iguapyhágui Jerusalénpe ha he'i upe tetã ohepyme'ẽ haguã chupe 3.300 kílo pláta ha 33 kílo óro. 4. Upéi mburuvicha guasu Egiptogua omoĩ Judá ha Jerusalén ruvicha guasúrõ Joacaz ryke'ýpe hérava Eliaquim, ha ombohéra chupe Joaquim, Joacázpe katu ogueraha Egíptope. 5. Joaquim oguereko 25 áño, ha oisãmbyhy Jerusalénpe 11 áño. Hembiapo katu ivai Tupã Ijára renondépe. 6. Babilonia ruvicha guasu Nabucodonosor, ondyry hese ha ogueraha Babilóniape ipokuapy. 7. Nabucodonosor ogueraha Babilóniape heta tembiporu tupao pegua ha omoĩ itupaópe. 8. Ambue mba'e Joaquim rekovekue guigua, opa hembiapo ahẽ ha pe ojehu vaekue chupe, Israel ha Judagua ruvicha guasu kuatia kuérape ojehai. Hendaguépe oisãmbyhy ita'ýra Joaquín. 9. Joaquín oguereko 18 áño oñepyrũrõ oisãmbyhy, ha oisãmbyhy Jerusalénpe 100 ára. Hembiapo katu ivai Ñandejára renondépe. 10. Áño pyahu ñepyrũme, mburuvicha guasu Nabucodonosor ogueraha chupe Babilóniape, umi tembiporu tupao pegua iporãvéva reheve, ha omoĩ hendaguépe Judá ha Jerusalén ruvicha guasúrõ Sedequíaspe. 11. Sedequías oguereko 21 áño oñepyrũrõ oisãmbyhy, ha oisãmbyhy 11 áño Jerusalénpe. 12. Hembiapo katu ivai Tupã Ijára renondépe. Noñemomirĩri maranduhára*f** Jeremías renondépe oñe'ẽva chupe Ñandejára rérape. 13. Opu'ã avei Nabucodonosor rehe, ome'ẽka vaekue chupe iñe'ẽ Tupã rérape oikotaha iñe'ẽme, ha ndoikuaaséi mba'eve Tupã Israel Járagui. 14. Avei opa Judagua ruvicha, pa'i ha tetãguára, oñemboheko añave, ha oñeme'ẽ umi tetã ambuegua rembiapo ahẽme, omomarã pe tupao Tupã oiporavo vaekue hogarã Jerusalénpe. 15. Tupã itúva kuéra ypykue Jára omondo tapiaite chupe kuéra iñe'ẽ hembiguái kuéra rupi, oiporiahurerekógui hetã guápe ha pe ha'e oikohápe. 16. Ha'e kuéra katu opuka umi Tupã rembiguáire, ndojapói mba'evérõ imomarandu ha oñembohory imaranduhára kuérare. Upérõ Tupã pochy rendy okapu hetãgua rehe ha ndaipóri véima ojokóva chupe. 17. Upérõ Tupã ogueru hi'ári kuéra caldéo kuéra ruvicha guasúpe, ojukáva kysépe mitã rusu kuérape tupaópe voi. Ndoiporiahurerekói avavéicha guápe: mitã rusu, kuñataĩ ha itujávape. Opa umíva Tupã omoĩ ipoguýpe. 18. Opa tembiporu tupao pegua, michĩ ha tuicháva, mba'e repyeta tupao pegua, ha mburuvicha guasu ha hembijokuái kuéra róga pegua, oguerahapaite caldéo kuéra ruvicha guasu Babilóniape. 19. Upéi katu ohapy pe tupao, oity yvýre táva Jerusalén korapy jere yvate, ohapy óga guasu kuéra ha ohundi opa mba'e, oheja'ỹre mba'eve ikatúva ojeporu. 20. Upe rire ogueraha umi ojejuka'ỹ vaekue, ha umívape ha'e ha ita'ýra kuéra oguereko hembiguái ramo, opu'ã meve hendaguépe tetã guasu Persia. 21. Kóva ojehu oiko haguã Ñandejára he'i vaekue maranduhára Jeremías rupi. Upéicha pe yvy opytu'u itapere aja pukukue, ohepyme'ẽmba peve umi pytu'uha ára opytu'u'ỹ haguére, oñemboty peve 70 áño. 22. Áño peteĩha Ciro ojupi haguépe Persia ruvicha guasúrõ, ha ojehu haguãicha Ñandejára ñe'ẽ Jeremías omosarambi vaekue, Ñandejára oñatõi Círope omoĩ haguã kuatiápe ha ohenduka haguã hetã tuichakuére kóicha: 23. “Che Ciro, Persia ruvicha guasu kóicha ha'e: Ñandejára, Tupã yvága pegua omoĩmba che pópe opa tetã nguéra oĩva ko yvy apére. Ha'e omoĩ che pópe amopu'ãvo chupe tupao táva Jerusalénpe, opytáva Judá yvýpe. Aipo ramo opa peẽme, Tupã retãgua, tapeho upépe, ha ha'e ta pene pytyvõ.”
86:1-5 1. Che rendu kena Tupã. Mboriahu niko che ha vaípe ajecha. 2. Eñangareko che rehe, nde rehe niko ajerovia. Eipe'a jejopy vaígui ne rembiguái nde rehe ojeroviávape. 3. Che poriahurereko kena Tupã, ndéve ajerure asy ára pukukue. 4. Che mbopy'a rory Tupã, ne rendápe che ñembo'e amoguahẽ. 5. Tupã, nde niko ne mba'e porã ha reheja rei oréve ore rembiapo vaikue. Ne renyhẽ mborayhúgui umi ne momba'évape guarã.
21:13-14 13. Umi ijapysa ombotýva ikangýva rembijerurépe, chupe noñehendúi chéne oikotevẽ jave. 14. Jopói kirirĩháme oñeme'ẽva ombopy'a guapy ipochývape, tova mokõi megua katu, ohatapyñave pochy.
Hechos 21:13-14 13. Pablo katu he'i: —Mba'ére piko pene rasẽ ha pe che mbopy'a mbyasy? Che aime, ndaha'éi ajepokua ha ajepykua haguãicha añónte, amano haguãicha uvei katu Jerusalénpe Ñandejára Jesús rayhupápe. 14. Ndaikatúima ramo romovã, roheja chupe, ro'évo: —Tojejapo Ñandejára rembipota.
Guarani Bible 1996
Guarani DC Bible © Sociedad Bíblica Paraguaya, 1996