Bible in one year
April 25

1. Пир вари-кицы́ дывэса́, дрэ дывэса́, ке́ли укэдэнас пшэница (парно́ гив), явдя́ Самсо́но тэ дыкхэлпэ пэ́скирэ ромня́са, яны пэ́са бузнорэс; и ке́ли пхэндя́: “Заджава кэ мири́ ромны́ дрэ соибнытко шту́ба” – ла́киро дад на дыя́ лэ́скэ тэ заджа́л.
2. И пхэндя́ ла́киро дад: “Мэ думиндём, со ту ла роскамдян, и мэ отдыём ла тырэ́ малэ́скэ (другоскэ); ґа́да, тыкнэдыршо пхэн исын шукарэдыр ла́тыр; мэк ёй тэ явэ́л ту́кэ заме́ст ла́тэ.”
3. Нэ Самсо́но пхэндя́ лэ́нгэ: “Какана́ мэ ява́ва чачуно́ анги́л Филистимлянэндэ, ко́ли кэра́ва лэ́нгэ фуипэ́н.”
4. И гия́ Самсо́но, и ухтылдя трия́нда лисэн (локхнен), и лыя́ факелы (ягитка), и спхандя пори порьяса, и припхандя пир факело машки́р дуе порья;
5. и захачкирдя факелы, и мэкця́ лэн пэ Филистимлянэнгири жатва, и выхачкирдя и ґарбы (снопы) и наукэдыно маро́, и винаграды́тка унты (сады) и маслинытка.
6. И ракирдэ́ Филистимля́ни: “Кон дава́ кэрдя́?” И пхэндлэ́: “О Самсо́но, Фимнафяниноскиро зятё; пал-дова́ со дава́ лыя́ лэ́скирэ ромня́ и отдыя́ лэ́скирэ малэ́скэ.” И гинэ́ Филистимля́ни, и хачкирдэ́ яга́са ла и ла́кирэ дадэ́с.
7. Самсо́но пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэк тумэ́ кэрдэ́ дава́, нэ мэ отхава палэ (отомстинава) тумэ́нгэ кокорэнгэ и тэды штылёвава.”
8. И пиримардя ёв лэ́нгэ икры (голени) и стаця (бедры), и гия́ и бэстя́ дрэ ушчэлия бэргакири Етамо.
9. И гинэ́ Филистимля́ни, и тэрдинэ́ стано́са дрэ Юдэ́я, и протырдынэпэ кэ Леха.
10. И пхэндлэ́ Юдэя́кирэ мануша́: “Палсо́ тумэ́ выгинэ́ проти амэ́ндэ?” Ёнэ пхэндлэ́: “Амэ явдя́м тэ пхандас Самсонос, соб (кай) тэ кэра́с лэ́са дова́, сыр ёв кэрдя́ амэ́нца.”
11. И гинэ́ трин тысёнцы мануша́ Юдэя́тыр кэ бэргакири ушчэлия Етамо, и пхэндлэ́ Самсоноскэ: “Нау́што ту на джинэ́са, со Филистимля́ни хулаинэна пэ амэ́ндэ? Со ту кэрдя́н дава́ амэ́нгэ?” Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Сыр ёнэ ма́нца кэрдэ́, адя́кэ и мэ кэрдём лэ́нца.”
12. И пхэндлэ́ лэ́скэ: “Амэ явдя́м тэ пхандас тут, соб (кай) тэ отдас тут дрэ Филистимлянэнгирэ васта́.” И пхэндя́ лэ́нгэ Самсо́но: “Совлахан ма́нгэ, со тумэ́ на мулякирэна ман.”
13. И пхэндлэ́ лэ́скэ: “Над, амэ екх со пхандаса тут и отдаса тут дрэ лэ́нгирэ васта́, нэ тэ замарас, на замараса.” И пхандлэ лэс дуе нэвонэ́ шэлэнца, и лыджинэ́ лэс ушчэлиятыр.
14. Ке́ли ёв подги́я кэ Леха, то Филистимля́ни годла́са стрэниндлэ лэс. И згия пэ лэ́стэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), и шэлэ, савэ́ сыс пэ лэ́скирэ васта́, кэрдэ́пэ сыр пирихачкирдо лёно (ґандладо), и пынэ́ лэ́скирэ пхандыпна лэ́скирэ вастэ́ндыр.
15. Латхя́ ёв ялы́ (свяжо) ослинытко жанда, и ґаздыя́ пэ́скиро васт, лыя́ ла, и домардя́ ла́са тысёнцо манушэ́н.
16. И пхэндя́ Самсо́но: “Ослинытконэ жандаса толпа, дуй толпы, ослинытконэ жандаса домардём мэ тысёнцо манушэ́н.”
17. Пхэни́ дава́, ёв чхурдыя́ жанда вастэ́стыр пэскирэстыр и кхардя́ дова́ штэ́то: Рамаф-Лехи.
18. И почхуиндя ёв бари смэга (жажда), и дыя́ го́дла кэ Рай Дэвэ́л и пхэндя́: “Ту кэрдя́н Тырэ́-писхарискирэ вастэ́са баро́ дава́ зракхибэ́н; а какана́ мэ мэра́ва смэгатыр и пэрава дрэ наобчхиндлэнгирэ васта́.”
19. И отчхакирдя́ Дэвэ́л ямина (кула) дрэ Леха, и потхадыя ла́тыр пани́. Ёв пия пхэрдэ́с, и рисия́ лэ́скиро ду́хо, и ёв отджидыя́; долэ́стыр и кхардо лав далэ́ штэтоскэ “прикхарибнаскири ґаны́нг”, сави́ исын дрэ Леха кэ дава́ дывэ́с.
20. И сыс ёв сэнда́ри пэ Израилё дрэ Филистимлянэнгирэ дывэса́ биш бэрш.
1. Явдя́ е́кхвар Самсо́но дрэ Газа и, дыкхця́ одо́й биладжакуня джувля́, и загия́ кэ ёй.
2. Манушэ́нгэ Газакирэнгэ пхэндлэ́: “Самсо́но явдя́ адари́к.” И псирдэ́ ёинэ трусця́л (кругом), и ракхнэ лэс сари́ рат дрэ форо́скирэ вудара́, и гарадынэ сари́ рат, ракири́: кэ дывэсы́тко ра́нко ужакираса и замараса лэс.”
3. А Самсо́но сыс суто́ кэ паш рат; дрэ паш рат уштыя́, сухтылдя вудара́ форо́скирэ портэндыр дуе косякэнца, ґаздыя́ лэн кхэтанэ́ шыбэроса (запороса), чхудя́ пэ пэ́скирэ псикэ́ и отлыджия лэн пэ бэрга́киро вучипэ́н, сави́ исын пэ дром кэ Хевро́но.
4. Коригэды́р (позжэ) дава́ лэ́скэ яця́ пир ило́ екх джувлы́, сави́ дживдя́ пэ Сорекоскиро до́ло; лав ла́киро сыс Далида.
5. Кэ ёй явнэ́ Филистимия́кирэ хулая́ и ракирэ́на ла́кэ: “Уракир лэс, и уджин, дрэ со исын бари лэ́скири зор, и сыр амэ́нгэ тэ пиризорьякирас (тэ збердынас) лэс, соб (кай) тэ спхандас лэс тэ штылякирас лэс; а амэ даса ту́кэ пал дава́ кажно тысёнцо шэ́кели дро руп.”
6. И пхэндя́ Далида Самсоноскэ: “‘Пхэн ма́нгэ, дро со’ исын бари зор тыри́, и со́са тэ пхандэс тут, соб (кай) тэ штылякирэс тут?”
7. Самсо́но пхэндя́ ла́кэ: “Ко́ли спхандэна ман эфта́ киндэ тетивэнца, савэ́ исын на зашутькирдэ, тэды мэ скэравапэ бизорья́киро и ява́ва, сыр и яви́р мануша́.”
8. И яндлэ́ ла́кэ Филистимнякирэ хулая́ эфта́ киндэ тетивы, савэ́ сыс на зашутинэ, и ёй пхандя лэс лэ́нца.
9. Машкир дова́ сыс екх гарадо́ ману́ш бэшто́ дрэ шту́ба, кай сыс сутэ́. И пхэндя́ лэ́скэ: “Самсо́но! Филистимля́ни джа́на пэ ту́тэ.” Ёв роскустя тетивы, сыр роскушэна тхав паклятыр, ке́ли пирихачкирэла ла яг. И на уджиндлэ́ лэ́скири зор.
10. И пхэндя́ Далида Самсоноскэ: “Ѓа́да, ту хохадян ман и ракирдян ма́нгэ хохаибэ́н; пхэн какана́ ма́нгэ, со́са тэ спхандав тут?”
11. Ёв пхэндя́ ла́кэ: “Ко́ли пхандэна ман нэвонэ́ шэлэнца, савэ́ на сыс дро рэ́ндо, тэды мэ кэравапэ бизорья́киро и ява́ва, сыр сарэ́ мануша́.”
12. Э Далида лыя́ нэвэ шэлэ, и пхандя лэс, и пхэндя́ лэ́скэ: “Самсо́но! Филистимля́ни джа́на пэ ту́тэ.” (Машкир дава́ сыс екх гарадо́ ману́ш, бэшто́ дрэ шту́ба, кай сыс сутэ́). И скустя ёв лэн пэ́скирэ вастэ́ндыр, сыр тхава.
13. И пхэндя́ Далида Самсоноскэ: “Уса ту хохавэса ман и ракирэ́са ма́нгэ хохаибэ́н; пхэн ма́нгэ, со́са бы тэ пхандэн тут.” Ёв пхэндя́ ла́кэ: “Ко́ли ту мирэ́ шэрэскирэ балэндыр скхувэса эфта́ чхурья (косы) дрэ тхан (ткань), и примарэса ла цвикоса кэ ткально калода.
14. И прикэрдя ёй лэн кэ калода, и пхэндя́ лэ́скэ: “Филистимля́ни джа́на пэ ту́тэ, Самсо́но!” Ёв джангадыя пэ́скирэ соибнастыр и вытырдыя ткально калода кхэтанэ́ тханэса (тканяса).
15. И пхэндя́ лэ́скэ Далида: “Сыр ту ракирэ́са: Ту сан дро́го ма́нгэ, а ило́ тыро́ нанэ ма́нца? Ѓа́да, ту трин мо́лы хохадян ман и на пхэндя́н ма́нгэ, дрэ со исын бари зор тыри́.”
16. И адя́кэ ёй пэ́скирэ лавэ́нца тасавэлас лэс кажно дывэ́с, и мэнчындя лэс, тэды лэ́скирэ дескэ яця́ пхаро́ кэ мэрибэ́н.
17. И ёв отчхакирдя́ ла́кэ саро́ ило́ пэ́скиро, и пхэндя́ ла́кэ: “Бритва (мурадлуны) на касындяпэ миро шэро́; пал-дова́ со мэ сом Дэвлэ́скиро назореё мирэ́-да́кирэ лочовя́тыр (утробатыр); ко́ли тэ обчхинэс ман, то отджала мири́ зор ма́ндыр; мэ кэравапэ бизорья́киро и ява́ва, сыр сарэ́ мануша́.”
18. Э Далида, со ёв отчхакирдя́ ла́кэ пэ́скиро саро́ ило́, бичхадя́ и кхардя́ Филистимлянэнгирэ хулан, пхэны лэ́нгэ: “Джа́н какана́; ёв отчхакирдя́ ма́нгэ саро́ пэ́скиро ило́.” И явнэ́ кэ ёй Филистимлянэнгирэ хулая́, и яндлэ́ руп дрэ пэ́скирэ васта́.
19. И засовлякирдя лэс Далида пэ ла́кирэ чанга́, и кхардя́ манушэ́с, и пхэндя́ лэ́скэ тэ обчхинэл эфта́ чхурья лэ́скирэ шэрэстыр. И лыя́ ёв тэ нашавэл зор и отгия́ лэ́стыр зор лэ́скири.
20. Ёй пхэндя́: “Филистимля́ни джа́на пэ ту́тэ, Самсо́но!” Ёв джангадыя (прошниндяпэ) пэ́скирэ соибнастыр и пхэндя́: “Джа́ва, сыр и англыдыр, и мэ ява́ва во́льно.” А на джиндя́, со Рай Дэвэ́л отгия́ лэ́стыр.
21. Филистимля́ни лынэ́ лэс и выпхусадэ лэ́скэ якха́, яндлэ́ лэс дрэ Газа и закуиндлэ лэс дуе харкунэ́ зандирьенца (ланцугэнца), и ёв мелиндя дрэ узникэнгиро кхэр.
22. Нэ пало́ (после) дава́ бала́ пэ лэ́скиро шэро́ лынэ́ тэ барьён, кай ёнэ сыс обчхиндлэ́.
23. Филистимлянэнгирэ хулая́ скэдынэ́пэ, соб (кай) тэ яндэн баро́ свэ́нто яныбэ́н Дагоноскэ, пэскирэскэ дэвлорэскэ, и тэ лошалён (тэ повеселинэнпэ), и пхэндлэ́: “Дэвэ́л амаро́ отдыя́ Самсонос, вэргос амарэс, дрэ амарэ́ васта́.”
24. Адя́кэ-паць и мануша́, дыкхи́ лэс, славиндлэ пэ́скирэс дэвлорэс, ракири́: “Дэвэ́л амаро́ отдыя́ дрэ амарэ́ васта́ амарэ́ вэргос и амарэ́ пхувья́кирэ чхучиибнарис, саво́ домардя́ бутэн амэ́ндыр.”
25. И ке́ли розвеселиндяпэ лэ́нгиро ило́, то ёнэ пхэндлэ́: “Кхарэ́н Самсонос, мэк ёв тэ сандякирэл амэн.” И кхардэ́ Самсонос узникэнгирэ кхэрэ́стыр, и ёв сандякирдя лэн, и чхудэ́ лэс машки́р сты́лбы.
26. И пхэндя́ Самсо́но тэрнэ́-бэршэнгирэскэ (отрокоскэ), саво́ лыджия́ лэс пал васт: “Подлыджа ман, соб (кай) тэ чилавав ма́нгэ сты́лбы, пэ савэ́ исын тэрдо́ кхэр, и тэ прикасынавпэ кэ ёнэ.”
27. Муршэ́н и джувле́н сыс пхэрдо́ кхэр; одо́й сыс сарэ́ Филистимлянэнгирэ хулая́, и пэ стрэ́ха (чхаки́н) сыс кэ трин тысёнцы муршэ́н и джувле́н, савэ́ дыкхнэ́ пэ Самсоностэ, саво́ лэн сандякирэлас.
28. И задыя го́дла Самсо́но кэ Рай Дэвэ́л и пхэндя́: “Раё Дэ́вла! Пририпир ман и зорьякир ман е́кхвар какана́, о Дэ́вла! Соб (кай) ма́нгэ дрэ екх мо́ло тэ отхав палэ Филистимлянэнгэ пал дуй мирэ́ якха́.”
29. И злыя́ Самсо́но штэто́стыр дуй машкиратунэ сты́лбы, пэ савэ́ рикирдяпэ кхэр, рикири пэс дрэ лэ́ндэ, дрэ екх пэскирэса чачэ́ (правонэ) вастэ́са, а дрэ яви́р зэрвонэ (левонэ) вастэ́са.
30. И пхэндя́ Самсо́но: “Мэр, ди миро, Филистимлянэнца!” И тасадя сарэ́ зорья́тыр и пыя́ кхэр пэ хуландэ и пэ сарэ́ манушэ́ндэ, савэ́ сыс дрэ лэ́стэ. И сыс мулэн, савэ́н мулякирдя́ Самсо́но анги́л мэрибэ́н пэ́скиро, бутыдыр, сыр ци бут ёв мулякирдя́ дрэ пэ́скиро джиибэ́н.
31. И явнэ́ лэ́скирэ пша́ла и саро́ лэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр, и лынэ́ лэс, и гинэ́, и гарадэ́ лэс машки́р Цора и Естаоло, дрэ Маноёскири копли́ца, лэ́скирэ дадэ́скири. Ёв сыс сэнда́ри пэ Израилё биш бэрш.
1. Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо,
2. ке́ли проро́ко Натано (Нафано) явдя́ кэ Ёв, сыр Ёв загия́ кэ Вирса́вия.
3. Яв тангипнаскиро (пожалин) кэ мэ, о Дэ́вла, пир Тыро́ дро́го лачхипэ́н, кхос криг мирэ́ чорэ́ рэ́нды (де́лы) пир Тыри́ бари мило лачхэ́-илы́ткима.
4. Вымо́р (хала́в) ман сарэ́са мирэ́ чорипна́стыр и жужакир ман мирэ́ грэхостыр.
5. Пал-дова́ со мэ приґалыём мирэ́ фуй рэ́нды (де́лы) и миро грэ́хо исын ўса́ды (сак) анги́л ма́ндэ.
6. Анги́л Ту́тэ, Екхэ́стэ, мэ кэрдём грэ́хо и кэрдём фуипэ́н анги́л Тырэ́ якха́. И чачуно́ явэ́ла Тыро́ ракирибэ́н и патяибны́тко явэ́ла Тыро́ сэ́ндо.
31. Кон притасавэла чорорэс, кодова́ сы́рбы обракирэла Рас-Дэвлэ́с, Саво́ создыя́ лэс. Нэ кодова́ кэрэ́ла паты́в Лэ́скэ, Саво́ исын лачхэ́-дескиро кэ мануша́, кон исын дрэ трэ́бима.
32. Фуй мануша́ пэрэ́на пэ́скирэ фуипнастыр, нэ чачуно́ исын зоралэ́с тэрдо́ аж дро са́мо лэ́скиро мэрибэ́н.
1. И Ису́со роспхэндя́ лэ́нгэ приме́ро (сыкаибэ́н) ваш дова́, соб (кай) ёнэ тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ и тэ на обмэкэн шэрэ́:
2. “Дро екх фо́ро сыс екх сэнда́ри, саво́ на дарандыя Дэвлэ́стыр и на кутякирдя манушэ́н;
3. дро дова́-паць фо́ро сыс екх пивлы (удова), сави́ явэ́лас кэ сэнда́ри и ракирдя́: ‘Затэрдёв пал ма́ндэ Мирэ́ вэргэ́ндыр!’
4. Нэ сэнда́ри ґара́ (длу́гэс) на кэрдя́ нисо́, нэ коригэды́р (позжэды́р) пхэндя́ пэ́скэ: ‘Мэк мэ и на дарава Дэвлэ́стыр и на кутякирава манушэ́н,
5. нэ пал-дова́ со ада́я пивлы дохая ма́нгэ, мэ затырдёвава пал ла́тэ, соб (кай) ёй тэ на замэнчынэл сарэ́са ман!’
6. И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Шунэ́н жа, со начачуно сэнда́ри раки́рла.
7. И со ж, нау́што Дэвэ́л на затырдёла пал одолэ́ндэ, конэ́с Ёв выкэдыя́, савэ́ явэ́на тэ мангэ́нпэ роибнаса Лэ́скэ дывэ́с и рат, и Ёв явэ́ла тэ тырдэл отпхэныбнаса?
8. Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со Ёв сы́гэс затэрдёла пал лэ́ндэ. А ке́ли Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла, ци латхэ́ла Ёв патяибэ́н пэ пхув?”
9. И Ису́со роспхэндя́ дава́ приме́ро (сыкаибэ́н) адя́кэ-паць одолэ́нгэ, савэ́ думиндлэ зоралэ́с, со ёнэ сыс лачхэ́ и, савэ́ дыкхнэ́ пхутькирибнаса пэ явирэндэ:
10. “Дуй мануша́ явнэ́ дрэ кхангири́ тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ; екх сыс Фарисеё, яви́р мытоскиро скэдыибнари.
11. Фарисее уштыя́ и мангдя́пэ Дэвлэ́скэ: ‘Дэ́вла, парикира́в Ту́кэ, со мэ на сом адасаво́, сыр яви́р мануша́: розмарибнарья; мануша́, савэ́ кэрэ́на биба́хт явирэ́нгэ; мануша́, савэ́ кэрэ́на биладжаипэ́н; ци сыр кадава́ мытоскиро скэдыибнари.
12. Мэ постинава дуй мо́лы дро курко, мэ да́ва дэ́што паш долэ́стыр, со мэ закэрава дро чхон.’
13. Нэ мытоскиро скэдыибнари сыс тэрдо́ дурэды́р и ёв на могиндя́ аж тэ ґаздэл якха́ пэ́скирэ кэ болыбэ́н, а мардя пэс дро колы́н и ракирдя́: ‘Дэ́вла! Потангинэ ман, грэхитконэ́ манушэ́с’.
14. Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, ёв гия́ кхэрэ́ буты́р чачунэса, пал-дова́ со Дэвэ́л буты́р отмэкця́ лэ́скирэ грэ́хи, сыр кодова́ Фарисеё. Пал-дова́ со кажно ману́ш, кон ґаздэ́ла пэс кокоро́, Дэвэ́л чхувэ́ла лэс тэлэды́р, а кон чхувэ́ла пэс кокоро́ тэлэды́р, кодолэ́с Дэвэ́л ґаздэ́ла вучэды́р.”
15. И мануша́ лыджа́нас кэ Ису́со тыкнэ́ биятэ́н, соб (кай) Ёв тэ чилавэл (тэ доткнинэл) лэн; нэ сыкляибны́тка, ке́ли дыкхнэ́ дова́, на домэкэнас биятэ́н кэ Ёв.
16. Нэ Ису́со кхардя́ биятэ́н кэ Пэ и пхэндя́: “Мэкэ́н биятэ́н тэ явэ́н кэ Мэ, и на обрикирэн лэн, пал-дова́ со Кралипэ́н дро Дэвлэ́скиро Раё явэ́ла ваш адасавэ́ манушэ́нгэ, савэ́ сыс сыр кадалэ́ бияты.
17. Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: кон на прилэ́ла Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё адя́кэ, сыр адава́ бия́то, одова́ на заджа́ла дро Кралипэ́н.”
18. И вари-саво́ барыдыро́ пхуця́ Исусо́стыр: “Лачхо́ Сыклякирибна́скиро! Со ма́нгэ тэ кэра́в, соб (кай) тэ дорэсав ве́чно джиибэ́н?”
19. Нэ Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Палсо́ ту кхарэса ман ‘Лачхо́?’ Нико́н исын лачхо́. Лачхо́ исын екх Дэвэ́л.
20. Ту джинэ́са припхэныбэна́: ‘На кэр биладжаипэ́н, на замар, на чор, на совлаха́ хоханэ́с; кутякир пэ́скирэ дадэ́с и пэ́скирэ да.’
21. Ману́ш пхэндя́: “Саро́ дава́ мэ зракхцём чхаворипнастыр.”
22. И ке́ли Ису́со шундя́ дава́, Ёв пхэндя́: “Екх ту́кэ на ухты́лла (на́доси): джа́, розбикин саро́ пэ́скиро барвалыпэ́н, и роздэ ловэ́ богэнгэ, тэды ту́тэ явэ́ла кучипэ́н пэ болыбэ́н; тэ́ньчи яв, джа́ пал Ма́ндэ.”
23. Ке́ли ману́ш шундя́ дава́, ёв яця́ древа́н смэнтно, пал-дова́ со ёв сыс древа́н барвало́.
Romani Bible Baltic 2019
United Bible Societies for the Baltic Romani Mission