Reikuaáma Tupã rembiapoukapy: ‘Ani reporojuka, ani reporomyakã ratĩ, ani remonda, ani eñe'ẽ rei nde rapicháre, térã reporombotavy, emomba'e nde ru ha nde sýpe.’
Reikuaáma umi tembiapoukapy he'íva: ‘Ani reporomyakã ratĩ, ani reporojuka, ani remonda, ha ani reñe'ẽ rei nde rapicháre. Emomba'e nde ru ha nde sýpe.
[34] Umi fariséo ohendúvo Jesús omokirirĩ hague umi Saduséope, oñembyaty hikuái ha oho Jesús rendápe. [35] Peteĩva, Moisés rembiapoukapy mbo'eha, omoñuhã haguãicha oporandu chupe: [36] —Mbo'ehára, mávapa umi Tupã rembiapoukapy apytépe mba'e guasuvéva? [37] Jesús he'i chupe: —‘Ehayhu Tupã nde Járape ne nde py'aite guive, ne ánga rugua guive ha ne arandukue reheve.’ [38] Kóva hína pe mba'e guasuvéva ha pe tenondeteguáva. [39] Upéva rire oúva ojogua chupe, ha he'i kóicha: ‘Ehayhu nde rapichápe rejehayhuháicha nde.’ [40] Ko'ã mokõi tembiapoukapy ári oguapy hína Moisés rembiapoukapy ha opa mba'e maranduhára*f** kuéra ombo'e vaekue.
Tembiapoukapy kuéra he'i: “Ani remyakãratĩ ne rembirekópe, ani reporojuka, ani remonda, ani reipota opa mba'e.” Ãva ha umi ambue tembiapoukapy, opyta ko'ãva ko'ã ñe'ẽ ryepýpe: “Ehayhu nde rapichápe rejehayhuháicha ndete.”
[16] Peteĩ karia'y oguahẽ Jesús rendápe ha oporandu chupe: —Mbo'ehára, mba'e iporãvapa ajapo vaerã ahupyty haguã jeikove opave'ỹva? [17] Jesús he'i chupe: —Mba'éicha rupi piko reporandu chéve mba'épa hína pe iporãva? Tupã rehe añónte niko ikatu ja'e upéva. Ha reikovese ramo, ejapo Tupã rembiapoukapy he'íva. [18] Pe karia'y he'i chupe: —Mavaitévapa? Ha Jesús he'i chupe: —Ani reporojuka, ani reporomyakã ratĩ, ani remonda, ani eñe'ẽ rei nde rapicháre, [19] emomba'e nde ru ha nde sýpe, ha ehayhu nde rapichápe rejehayhuháicha nde.
[36] —Mbo'ehára, mávapa umi Tupã rembiapoukapy apytépe mba'e guasuvéva? [37] Jesús he'i chupe: —‘Ehayhu Tupã nde Járape ne nde py'aite guive, ne ánga rugua guive ha ne arandukue reheve.’ [38] Kóva hína pe mba'e guasuvéva ha pe tenondeteguáva. [39] Upéva rire oúva ojogua chupe, ha he'i kóicha: ‘Ehayhu nde rapichápe rejehayhuháicha nde.’ [40] Ko'ã mokõi tembiapoukapy ári oguapy hína Moisés rembiapoukapy ha opa mba'e maranduhára*f** kuéra ombo'e vaekue.
[17] Peñangarekóke pende jehe, cháke oĩta pene myakãsãva ha pene moĩva mburuvicha kuéra pópe, ha pene mbyepotíva itupao kuéra rupi. [18] Ha che remimbo'e haguére peẽ, pejereraháta sãmbyhyhára ha mburuvicha guasu kuéra renondépe. Péicha, peẽ peñe'ẽta che rehe chupe kuéra, ha umi judio'ỹvape avei. [19] Ha pene moĩvo hikuái mburuvicha kuéra pópe, ani pejepy'apy mba'épa térã mba'éichapa peñe'ẽta. Ijávo peẽme peñe'ẽ haguã, Tupã ome'ẽta peẽme mba'épa pejéta. [20] Ha ndaha'e mo'ãi peẽ, peñe'ẽtava. Pende Túva Espíritu oñe'ẽta pende juru rupi. [21] Oĩta ome'ẽva tyvýra teépe jepe ojejuka haguã, ha oĩta túva ome'ẽva ta'ýrape. Mitã nguéra opu'ãta túva kuérare, ha ojukaukáne. [22] Che remimbo'e haguére peẽ, avave ndaija'e mo'ãi pende rehe. Pe che rehe ojeroviáva ipaha peve katu, oikovéta.
[8] Ani oime peiporu vaekue pemyengovia'ỹva. Pejoayhu vaerãhágui ani pende resarái. Pe ohayhúva hapichápe ojapóma tembiapoukapy he'íva. [9] Tembiapoukapy kuéra he'i: “Ani remyakãratĩ ne rembirekópe, ani reporojuka, ani remonda, ani reipota opa mba'e.” Ãva ha umi ambue tembiapoukapy, opyta ko'ãva ko'ã ñe'ẽ ryepýpe: “Ehayhu nde rapichápe rejehayhuháicha ndete.” [10] Mborayhu oguerekóva ndojapo vaíri hapicháre. Aipórõ, mborayhúpe oikóva ojapopa porã hína umi tembiapoukapy. [11] Opa ko'ã mba'épe pehecha kuaa, mba'e árapepa jaiko hína, ha peikuaa japayhapemaha. Ñande ñepysyrõ niko hi'aguĩve ko'ágã iñepyrũháme guarégui, ako jarovia ñepyrũ ramo guare pe marandu pyahu. [12] Pyhare pytéma, ha hi'aguĩma ko'ẽ. Upévare, jajapove'ỹ umi pytũ rehegua ha ñañemonde mba'e rendýpe, peteĩ ñorãirõhára oñemondeháicha hete mo'ãhápe. [13] Jaiko teko potĩme, ára ko'ẽ porã meguáicha. Ani jaiko karu guasu ha ka'úpe, térã mba'eita potápe. [14] Upéva rangue, peñemonde Ñandejára Jesucrístogui ha ani pehekátei umi tembipota vai perekóva yvypóra pende rekópe.
[28] Ohechávo Jesús he'i porã hague chupe kuéra, peteĩ Moisés rembiapoukapy mbo'eha, ohendu vaekue chupe kuéra oñoñe'ẽ apírõ, oñemboja hese ha oporandu chupe: —Mávapa umi Tupã rembiapoukapy apytégui pe mba'e guasuvéva? [29] Jesús he'i chupe: —Pe tembiapoukapy tuichavéva hína: ‘Ehendúke, Israel, Tupã Ñandejára niko peteĩnte. [30] Ehayhu Tupã nde Járape nde py'aite guive, ne ánga rugua guive ha ne arandukue reheve, ha ne mbaretekue reheve. [31] Upe rire oúva he'i kóicha: ‘Ehayhu nde rapichápe rejehayhuháicha nde’. Ndaipóri tembiapoukapy mba'e guasuvéva ko'ãvagui. [32] Upe Moisés rembiapoukapy mbo'eha he'i chupe: —Iporãite, mbo'ehára. Añete upe eréva: Peteĩnte oĩ Tupã ha ndaipóri ambue. [33] Ha jahayhu ramo Tupãme ñande py'aite guive, ñane ñe'ã ha ñane mbaretekue reheve, ha jahayhu ñande rapichápe ñande jupéicha, iporãve opa mymbahapy*f** ha mymbajuka*f** altárpe*f** oñekuave'ẽvagui. [34] Jesús, ohechávo pe tembiapoukapy mbo'eha he'i porã hague, he'i chupe: —Namombyrýi reime Tupã remisãmbyhýgui. Ha avave noporandusevéi chupe.
Moisés opyta upépe Ñandejára ndive 40 ára ha 40 pyhare pukukue okaru'ỹ rehe ha hoy'u'ỹre. Ha ohai ita pehẽngue ári upe ñe'ẽ ñome'ẽ, oĩháme umi 10 tembiapoukapy.
Ha'e oikuaauka vaekue peẽme iñe'ẽ ha'éva 10 hembiapoukapy ha'e ohai vaekue mokõi ita pehẽnguére ha he'i vaekue peẽme pejapo haguã.
[7] Ani rereko ambue tupã che ykére. [8] Ani rejapo mba'eveichagua ta'ãnga, taha'e yvagapegua, taha'e yvy arigua, taha'e ypegua oikóva ra'ãnga. [9] Ani reñesũ mba'eveichagua ta'ãnga renondépe térã remomba'e guasu chupe. Cháke che hína Tupã nde Jára ha ndaipotái che myengovia avavére. Ainupã pochýta umi oñemoĩvape che rehe ha ita'ýra kuérape, ñemoñare mbohapyha térã irundyha peve. [10] Umi che rayhúvape katu ha ojapóva che rembiapoukapy ha iñemoñarépe, aiporiahurereko opa árape. [11] Ani reiporu Tupã nde Jára réra rejapo haguã ivaíva, cháke che hína Tupã nde Jára ha ainupã pochýta pe oiporu vaívape che réra. [12] Embyaje pytu'uha ára ha embyarete, Tupã nde Jára he'i haguéicha ndéve. [13] Rerereko 6 ára remba'apo haguã. [14] Ára 7 katu pytu'uha ára ha remboyke vaerã chéve guarã. Pe árape nderejapói vaerã mba'eveichagua tembiapo ha ani ojapo avei nde ra'y, nde rajy, ne rembiguái kuimba'éva térã kuñáva, ne rymba guéi térã ne rymba vúrro, térã mba'eveichagua mymba rerekóva, térã mombyrygua oikóva ne retãme, ikatu haguã ne rembiguái kuimba'éva ha kuñáva opytu'u ndéicha avei. [15] Ne mandu'a nde avei reiko hague tembiguái ramo Egíptope ha che, Tupã nde Jára, roipe'a hague upégui pyapy mbaretépe. Upévare ha'e ndéve rembyarete haguã ára 7ha. [16] Ehayhu nde ru ha nde sýpe, che, Tupã nde Jára, ha'e haguéicha ndéve, ikatu haguã opa mba'e osẽ porã ndéve ha reikove puku pe yvýpe che ame'ẽtava ndéve. [17] Ani reporojuka. [18] Ani reiko tembireko ne mba'e'ỹva ndive. [19] Ani remonda. [20] Ani remboja rei mba'eve nde rapicháre. [21] Ani reñemyakã vai nde rapicha rembirekóre, térã reipota ne mba'erã hóga, ijyvy, hembiguái, hymba guéi, hymba vúrro, térã oime raẽ mba'e imba'e teéva. [22] Ko'ãva hína umi tembiapoukapy Ñandejára he'i vaekue oñe'ẽ hatãvo tata ha arai ypytũ apytégui, peñembyaty ramo guare yvytýpe. Upéi noñe'ẽvéi ha ohai ko'ã ñe'ẽ mokõi ita pehẽnguére ha ome'ẽ chéve.
Upérõ peje chupe kuéra: Ore roiko vaekue Egipto pegua ruvicha guasu rembiguái ramo, ha Ñandejára ore pe'a ipoguýgui pyapy mbaretépe.
[1] Upérõ Ñandejára he'i chéve: “Eikytĩ mokõi ita pehẽngue umi tenondere guaréicha ha ejapo hyrurã yvyrágui. Upéi ejupi heseve che rendápe yvyty ru'ãme, [2] ha che ahaíta umíva rehe pe ahai vaekue umi ita pehẽnguére nde rejoka vaekue, upéi katu remoĩta umi ita hyrúpe.” [3] Upérõ che ajapo peteĩ karameguã jukerígui ha aikytĩ mokõi ita pehẽngue umi tenondere guaréicha, ha araha yvyty ru'ãme. [4] Upépe Ñandejára ohai mokõi ita pehẽnguére ñe'ẽ ha'e ohai vaekue ita tenondere rehe, 10 tembiapoukapy ha'e ome'ẽ vaekue peẽme oñe'ẽ ramo guare tata apytégui yvyty guive. Ñandejára ome'ẽ chéve umi ita pehẽngue, [5] ha aguejy jey yvytýgui. Upéi, Ñandejára he'i haguéicha chéve, amoĩ karameguãme ajapo vaekue, ha upe guive opyta upépe.
[1] Upérõ Tupã he'i ko'ã mba'e: [2] —Che hína Tupã nde Jára roguenohẽ vaekue Egíptogui, tembiguái rekógui. [3] Ani rereko ambue tupã che ykére. [4] Ani rejapo mba'eveichagua ta'ãnga, taha'e yvagapegua, taha'e yvy arigua, taha'e ypegua oikóva ra'ãnga. [5] Ani reñesũ mba'eveichagua ta'ãnga renondépe térã remomba'e guasu chupe. Cháke che hína Tupã nde Jára ha ndaipotái che myengovia avavére. Ainupã pochy umi oñemoĩvape che rehe ha ita'ýra kuérape, ñemoñare mbohapyha térã irundyha peve. [6] Umi che rayhúvape katu ha ojapóva che rembiapoukapy ha iñemoñarépe, aiporiahurereko opa árape. [7] Ani reiporu Tupã nde Jára réra rejapo haguã ivaíva, cháke che hína Tupã ha ainupã pochy pe oiporu vaívape che réra. [8] Ne mandu'a pytu'uha ára rehe rembyarete haguã. [9] Emba'apo 6 ára ha umívape ejapopa ne rembiaporã. [10] Ára 7 katu pytu'uha ára ha remboyke vaerã chéve guarã. Tojapo'ỹ mba'eve avaveichagua oikóva nde rógape taha'e nde ra'y, nde rajy, ne rembiguái kuimba'éva, ne rembiguái kuñáva, ne rymba térã mombyrygua oikóva nde rógape. [11] Che niko ajapo vaekue 6 árape yvága, yvy, yguasu ha opa mba'e ipype oĩva, 7hápe katu apytu'u. Upévare ahovasa ára 7 ha ambyarete. [12] Ehayhu nde ru ha nde sýpe, ipuku haguã nde rekove upe yvýpe che, Tupã nde Jára, ame'ẽtava ndéve. [13] Ani reporojuka. [14] Ani reiko tembireko ne mba'e'ỹva ndive. [15] Ani remonda. [16] Ani remboja rei mba'eve nde rapicháre. [17] Ani reipota rei nde rapicha róga, hembireko, hembiguái kuimba'éva, hembiguái kuñáva, hymba guéi, hymba vúrro térã mba'eve imba'éva.
Ñandejára he'i Moiséspe: —Ejupi che rendápe yvyty ru'ãme. Epyta upépe ha ame'ẽta ndéve ita pehẽngue ohechaukáva che ñe'ẽ ha che rembiapoukapy ahai vaekue ojehekombo'e haguã Israelgua.
[10] Ñandejára he'i chupe: “Añoñe'ẽ me'ẽta pene ndive. Ajapóta mba'e rechapyrã mayma ne retãgua renondépe, ojejapo'ỹ haguéicha araka'eve ko yvy ári mamove hendápe. Ha umi tetã pende jere rupi oĩva ohecháta pende Jára rembiapokue. Ajapóta hína nde rupi mba'e oporomongyhyjétava. [11] Pejapo ha'e vaekue peẽme ha amosẽta pene renonderãgui amorréo, cananéo, hitíta, ferezéo, hevéo ha jebuséo kuéra. [12] Ani peñoñe'ẽ me'ẽ umi tetãgua ndive peiketahápe, cháke pende reitýne iñuhãme. [13] Upéva rangue peity yvýre ijaltar *f** kuéra ha pehundipa ijita ñembo'y ha yvyra máta kuéra, itupã gua'u kuérape oñemboykéva. [14] Ani pemomba'e guasu tupã ambuépe, cháke Ñandejára ndohechaséi tupã gua'u ijykére. Héra hína Tupã selóso. [15] Ani peñoñe'ẽ me'ẽ upepegua ndive, cháke ha'e kuéra oñemongy'a ramo ojapóvo imba'e kuave'ẽ itupã gua'u kuérape, pene konvidáne ha peñemongy'áne pe'úvo hendive kuéra hembi'u oñekuave'ẽ vaekue tupã gua'u kuérape. [16] Ani avei pemomenda hese kuéra pende rajy térã pende ra'y kuéra, cháke ha'e kuéra oñemongy'a ramo omomba'e guasúvo itupã gua'u kuérape, omongy'áne avei pende ra'y ha pende rajýpe ojapoukávo ha'e kuéra ojapóva. [17] Ani pejapo tupã gua'u, mba'e vera ñemboyku pyrégui.” [18] Pembyarete mbuja oñembovu'ỹva. Pe'u 7 ára pukukue mbuja ñembovu'ỹ ha'e haguéicha peẽme, hi'árape mes Abíbpe, upe ramo niko pesẽ vaekue Egíptogui. [19] Pende ra'y ypykue, che mba'erã hína. Pende vaka ra'y, ovecha ra'y ha kavara ra'y ypykue mácho, che mba'erã avei. [20] Pende vúrro ra'y mácho rehe pehepy me'ẽ ovecha, ỹrõ pejajuvoka. Pehepy me'ẽ pende ra'y kuéra ypykuére, hekovia jey haguã peẽme ha ani peju che rendápe po nandi. [21] Pemba'apo 6 ára pukukue, 7hápe katu pepytu'u, taha'e jepe umi ára oñeñemitỹ térã oñemono'õha. [22] Pembyarete avei trígo ñemono'õ tenonde pegua ha áño paha pegua. [23] Áñope mbohapy jey, opa kuimba'e Israelgua toho Tupã Ijára rendápe. [24] Amosẽta pene renonderãgui tetã nguéra ha aipysovéta pende yvy. Avave noha'ã mo'ãi oñemomba'e pende yvýre, peẽ peho ramo Tupã pende Jára rendápe mbohapy jey áñope. [25] Pemymbajuka*f** ramo ani peikuave'ẽ tuguy mbuja ñembovu pyre reheve, térã peñongatu ára ambuépe guarã mymba Páskuape ojejukáva rembyre. [26] Peraha iporãnguete pene remitỹngue tenonderégui Tupã pende Járape guarã. Ani pembojy kavara ra'y isy kambykuépe.” [27] Ñandejára he'i Moiséspe: —Ehai ko'ã ñe'ẽ. Ko'ãva he'iháicha hína añoñe'ẽ me'ẽ vaekue Israelgua ndive. [28] Moisés opyta upépe Ñandejára ndive 40 ára ha 40 pyhare pukukue okaru'ỹ rehe ha hoy'u'ỹre. Ha ohai ita pehẽngue ári upe ñe'ẽ ñome'ẽ, oĩháme umi 10 tembiapoukapy. [29] Moisés oguejy yvyty Sinaígui, oguerúvo ipópe umi mokõi ita pehẽngue ohechaukáva umi 10 tembiapoukapy. Hova omimbipa oñe'ẽ haguére Ñandejára ndive. Ha'e katu ndohecha kuaái upéva.
[4] Ehendu Israel ñemoñare, Tupã Ñandejára ha'e añoiténte hína Tupã. [5] Ehayhu Tupã Ñandejárape nde py'aite guive, opa nde rekovéreve ha opa ne mbaretekue reheve. [6] Ani nde resarái araka'eve ko'ã tembiapoukapýgui che ame'ẽva ndéve ko'ágã. [7] Eheko mbo'e umíva rehe nde ra'y kuérape, ne mandu'a hese manterei chupe kuéra, nde rógape, tapére, reñenonguévo ha repu'ãnguévo. [8] Eñapytĩ umíva nde jyváre ha eraha nde syváre mandu'arã. [9] Ehai umíva nde róga rokẽ horkon rehe ha nde táva kuéra rokẽre.
[2] —Che hína Tupã nde Jára roguenohẽ vaekue Egíptogui, tembiguái rekógui. [3] Ani rereko ambue tupã che ykére. [4] Ani rejapo mba'eveichagua ta'ãnga, taha'e yvagapegua, taha'e yvy arigua, taha'e ypegua oikóva ra'ãnga. [5] Ani reñesũ mba'eveichagua ta'ãnga renondépe térã remomba'e guasu chupe. Cháke che hína Tupã nde Jára ha ndaipotái che myengovia avavére. Ainupã pochy umi oñemoĩvape che rehe ha ita'ýra kuérape, ñemoñare mbohapyha térã irundyha peve. [6] Umi che rayhúvape katu ha ojapóva che rembiapoukapy ha iñemoñarépe, aiporiahurereko opa árape. [7] Ani reiporu Tupã nde Jára réra rejapo haguã ivaíva, cháke che hína Tupã ha ainupã pochy pe oiporu vaívape che réra. [8] Ne mandu'a pytu'uha ára rehe rembyarete haguã. [9] Emba'apo 6 ára ha umívape ejapopa ne rembiaporã. [10] Ára 7 katu pytu'uha ára ha remboyke vaerã chéve guarã. Tojapo'ỹ mba'eve avaveichagua oikóva nde rógape taha'e nde ra'y, nde rajy, ne rembiguái kuimba'éva, ne rembiguái kuñáva, ne rymba térã mombyrygua oikóva nde rógape. [11] Che niko ajapo vaekue 6 árape yvága, yvy, yguasu ha opa mba'e ipype oĩva, 7hápe katu apytu'u. Upévare ahovasa ára 7 ha ambyarete. [12] Ehayhu nde ru ha nde sýpe, ipuku haguã nde rekove upe yvýpe che, Tupã nde Jára, ame'ẽtava ndéve. [13] Ani reporojuka. [14] Ani reiko tembireko ne mba'e'ỹva ndive. [15] Ani remonda. [16] Ani remboja rei mba'eve nde rapicháre. [17] Ani reipota rei nde rapicha róga, hembireko, hembiguái kuimba'éva, hembiguái kuñáva, hymba guéi, hymba vúrro térã mba'eve imba'éva.
Pe karia'y he'i chupe: —Mavaitévapa? Ha Jesús he'i chupe: —Ani reporojuka, ani reporomyakã ratĩ, ani remonda, ani eñe'ẽ rei nde rapicháre,
Pejapo ramo che rembipota, peikóta mborayhu pende rehe arekóvape. Péicha avei che, ajapóvo che Ru rembipota aiko imborayhu che rehe oguerekóvape.
Ani peimo'ã che aju hague amboyke haguã Moisés rembiapoukapy térã umi mba'e maranduhára kuéra oporombo'e vaekue. Che ndajúi amboykévo umíva, aju umíva ojehupa haguã hekoitépe.
Moisés oguejy yvytýgui ha ogueraha ipópe mokõive ita pehẽngue tembiapoukapy rechaukaha ojehaíva mokõive hova guio.
[12] Kóva hína tembiapoukapy amoĩva peẽme: Pejoayhu che pohayhuháicha. [13] Mborayhu tuichave oimeraẽ ikatúva oguereko, niko ome'ẽ ramo hekove iñirũre. [14] Peẽ niko che irũ hína, pejapo ramo upe ha'éva peẽme. [15] Che nda'e véima pende rehe peẽ tembiguaiha, peteĩ tembiguái niko ndoikuaái mba'épa ijára ojapo. Che poguereko che irũ ramo, aikuaaukágui peẽme opa mba'e che Ru he'i vaekue chéve. [16] Chéve, peẽ nda che poravói vaekue, che uvei poiporavo vaekue peẽme. Che pomondo pejapo haguã heta mba'e, mba'e opa rei'ỹva. Péicha, che Ru ome'ẽta peẽme opa mba'e chupe pejeruréva che rérape. [17] Kóicha aipóramo ha'e peẽme: Pejoayhu kena.
Mokõive ita pehẽngue, Tupã rembiapokue ha tembiapoukapy ojehaíva ipype kuéra, ha'e voi ohai vaekue ipo teépe.